`Minister Rumsfeld wilde niet luisteren'

Onverantwoorde planning, te weinig troepen en onvoldoende visie voor de wederopbouw van Irak. Thomas White, ex-onderminister van Defensie, verantwoordelijk voor het leger, heeft een appeltje met zijn voormalige baas, Donald Rumsfeld, te schillen.

In april werd White door Rumsfeld na een naar de pers uitgelekt conflict uit zijn positie gezet. Daarna liet White een tijdlang niets van zich horen. Maar begin deze maand verscheen zijn vuistdikke `Reconstructing Eden', een verzameling verhalen, documenten en statistieken waaruit zou moeten blijken hoe slecht de aanloop naar de oorlog in Irak militair was voorbereid en wat er in de planning verder allemaal nog ontbrak.

Sinds dat boek uit is, is White weer mondjesmaat in de openbaarheid getreden, deze week met een interview in het Amerikaanse dagblad The Washington Post.

Daarin wordt duidelijk dat White en Rumsfeld en zijn onderminister Paul Wolfowitz grote onenigheid hadden over de manier waarop het Amerikaanse leger is georganiseerd en op welke wijze de strijdkrachten in Irak zouden moeten worden ingezet. Ook over de naoorlogse planning waren de ondergeschikte en zijn baas het op veel punten oneens. Daarbij stonden White en zijn chef-staf van het leger, de inmiddels gepensioneerde Eric Shinseki, op één lijn tegenover Rumsfeld en Wolfowitz.

,,Het is duidelijk dat onmiddellijk na de gevechtshandelingen het plan voor het winnen van de vrede ontoereikend is'', schrijft White in het voorwoord van zijn boek. ,,In het hele idee dat een oorlog ter `bevrijding' van Irak, van het een op het andere moment in een de pro-Amerikaanse bevolking zou resulteren, klaar voor een economische en politieke wedergeboorte, is volledig voorbijgegaan aan de harde realiteit.''

Onenigheid tussen Rumsfeld en Shinseki over het aantal troepen in Irak, waarbij White de kant van Shinseki koos, lekte uit naar de pers. Shinseki en White vonden de troepenopbouw in Irak veel te zwak. ,,[Wolfowitz] was niet blij met dit standpunt van ons. hij had niet in de gaten dat de troepenmacht die nodig is voor het afdwingen van de vrede veel groter moet zijn dan de troepenmacht voor het vechten van een oorlog. Uiteindelijk bleek dat precies het geval.''

Volgens White was Rumsfeld van mening dat hij en Shinseki onvoldoende bereid waren tot een moderne aanpak binnen het leger. Het is bekend dat Rumsfeld een pleidooi hield voor een snel en beweeglijk leger in plaats van het tamelijk logge apparaat dat het volgens hem was. ,,Ik had de indruk dat hij [Rumsfeld] van mening was dat wij het niet begrepen – de noodzaak van modernisering en verandering.'' White bestrijdt dat.

Maar zolang de oorlog in Afghanistan en Irak voortduurt en het beroep op de Amerikaanse strijdkrachten groot blijft, acht White structurele verandering eenvoudig onhaalbaar.