`We onderzoeken slechts papier'

De SP'er Ali Lazrak is uit de parlementaire onderzoekscommissie naar het integratiebeleid in de afgelopen decennia gestapt. ,,Op deze manier komt de onderste steen niet boven.''

. ,,Ik sta in dit onderzoek met gevoel'', zegt Ali Lazrak (SP), die van Marokkaanse afkomst is. ,,Ik ben niet alleen uit politieke motieven geïnteresseerd naar het integratiebeleid in de afgelopen decennia. Ik heb drie kinderen. De uitkomsten van dit onderzoek bepalen mede hun toekomst'', zegt hij. ,,Misschien ben ik te emotioneel. Maar de feiten die we nu boven tafel krijgen, vormen de basis voor hoe het integratiebeleid in Nederland er in de toekomst uit gaat zien. Daarom is het zo belangrijk dat we de onderste steen nu boven krijgen. Maar ik vrees dat het op niets uitloopt.''

Gisteren stapte Lazrak uit de tijdelijke parlementaire commissie onderzoek integratiebeleid. Het onderzoek was een idee van SP-leider Jan Marijnissen.

Wat is uw kritiek op de aanpak van de onderzoekscommissie?

,,We onderzoeken slechts de papieren werkelijkheid. We horen ambtenaren, onderzoekers, politici en beleidsadviseurs. Allemaal mensen die hun eigen belang komen verdedigen. Maar we koppelen dat niet aan de praktijk, de ervaringen in de stadswijken. We vragen niet aan allochtonen en autochtonen hoe dat integratiebeleid voor hen heeft uitgepakt.''

Waarom wilt u het netwerk van instanties en personen die zich met het integratiebeleid hebben beziggehouden in kaart brengen?

,,Je ziet dat de belangen voortdurend verstrengeld raakten. Wetenschappers deden niet alleen onderzoek, ze maakten ook onderdeel uit van adviescommissies van de overheid. Niet alleen de feiten die ze onderzochten deden ertoe, ook hun mening over de multiculturele samenleving. Daar had ik hen expliciet naar willen vragen in de verhoren, maar dat werd me verboden. Als je dat netwerk niet mag blootleggen, dan krijg je ook geen helder beeld van hoe het integratiebeleid in de afgelopen decennia tot stand is gekomen.''

U steunde de keuze voor het Hilda Verweij-Jonker Instituut. Waarom heeft u daar nu kritiek op?

,,Ik wist niets van dat instituut. Voormalige directeur Jan-Willem Duyvendak presenteerde zich als wetenschapper. Maar in de afgelopen weken leerde ik dat hij vorig jaar ook voorzitter was van de programmacommissie van GroenLinks. Uit eigen onderzoek, voornamelijk op internet, bleek bovendien dat het instituut de afgelopen jaren hofleverancier is geweest van de kabinetten wat betreft onderzoek en analyse op het gebied van integratie. Dit instituut heeft bovendien een uitgesproken mening over hoe de multiculturele samenleving er uit moet zien, onderzoekers van hen zitten in adviesraden van de overheid. Dat staat een objectief oordeel over het integratiebeleid in de afgelopen decennia in de weg. Ze zeggen in hun vooronderzoek – in opdracht van de commissie – dat het integratiebeleid zeker niet is mislukt. Maar hoe moet ik geloven dat dat een puur wetenschappelijke benadering is? Dat ze hun eigen inzichten buiten beschouwing hebben gelaten?''