`Luchtvaartwet Schiphol deugt niet'

De nieuwe Wet luchtvaart leunt op onjuiste gegevens en halve waarheden, stelt Kees Weijer van het Platform Vliegoverlast Amsterdam. ,,Onze welvaart hangt niet af van Schiphol.'

De berekende geluidsbelasting van Schiphol moet volgens de wet afnemen. Toch is de overlast de laatste jaren fors toegenomen. ,,De hoeveelheid geluid is verdubbeld', zegt dr. Kees Weijer, voorzitter van het Platform Vliegoverlast Amsterdam, een duizend leden tellende vereniging van hoofdstedelijke geluidsslachtoffers. Zelf wordt hij al jaren uit zijn slaap gehouden of voortijdig gewekt. Niet alleen in Amsterdam maar sinds kort ook in zijn zomerhuisje in Egmond. Met klachten indienen is hij opgehouden.

Dat deze zomer de discussie over Schiphol zo fel is opgelaaid, verklaart hij uit het feit dat omwonenden ,,voor de zoveelste keer voor de gek zijn gehouden'. Bovendien is met de openstelling van de Polderbaan een ,,vers contingent' slachtoffers ten noorden van de Polderbaan aangeboord. ,,De mensen in Castricum weten niet wat hun overkomt. Hun huizen vallen niet onder de tienduizend ernstig gehinderde woningen waar de Luchtvaartwet over spreekt, maar ze worden wel elke nacht wakker van de herrie. En zij gaan klagen. Zij zijn nog fris.'

De gewijzigde Wet luchtvaart ,,deugt niet', zegt Weijer. ,,Er zou een parlementaire enquête moeten worden ingesteld naar de invoering van deze wet. De gewijzigde Luchtvaartwet is gebaseerd op onjuiste prognoses, terwijl relevante gegevens niet zijn meegewogen of zelfs niet zijn gebruikt. Er zijn valse beloftes gedaan. Gezondheidsrapporten zijn in een la verdwenen. Het kabinet heeft beloofd dat er een gelijkwaardige overgang zou zijn van het oude naar het nieuwe normenstelsel. In werkelijkheid kan er nu twee keer zoveel lawaai worden gemaakt. De vertaalslag van de oude geluidsberekening in Ke (`Kosten-eenheden') naar de nieuwe geluidsmeting in Lden (`Level dag en nacht') is niet goed geweest, waardoor de normen veel te ruim zijn.' Daar komt nog bij dat deze geluidsnormen ,,volstrekt niet' overeenkomen met wat in de praktijk wordt ervaren. ,,Die werkelijkheid wordt al jaren niet getoetst omdat er niet gemeten wordt.'

De Luchtvaartwet is nu al toe aan herziening, meent Weijer. Een mooie gelegenheid daarvoor is de evaluatie van de wet die is voorzien in 2005. Dan zullen de normen strenger moeten worden. En er zullen veel meer meet- en handhavingspunten moeten komen om de overlast van vliegtuigen in het zogenaamde buitengebied, verder weg van Schiphol, binnen de perken te houden. Weijer: ,,Ik denk dat ik zelf in Amsterdam vanaf november wat minder last krijg, maar de overlast in z'n algemeenheid neemt nog steeds toe. Er zijn in tien jaar twee keer zo veel vliegtuigen gekomen. Dat betekent twee keer zo veel geluid. Het woongenot van mensen in de gehele omgeving van Schiphol wordt aangetast. Er komen dan wel stillere vliegtuigen, maar ook van een Boeing 777 worden mensen wakker. Hij maakt misschien minder lawaai, maar in de stille nacht hoor je hem toch goed, ook als hij een kilometer hoog vliegt. Je wordt er wakker van, dus heb je overlast.'

De oplossing voor Schiphol zit 'm niet in nieuwe technologie, beweert Weijer. Er zal over de capaciteit van de luchthaven moeten worden gepraat. ,,De grenzen zijn bereikt. Laten we erkennen dat een luchthaven in de Randstad niet zo groot kan worden dat twee miljoen mensen er last van hebben.'

,,En dan heb ik het nog niet eens over de onveiligheid. Twee keer zoveel vliegtuigen betekent twee keer zo veel kans dat er een toestel neerstort. Het wachten is op een ongeluk.'

Weijer spreekt wel eens met mensen van Schiphol en vraagt dan waarom de luchthaven eigenlijk zo nodig moet groeien. ,,Dan zeggen ze: geen groei is stilstand en stilstand is achteruitgang en dan worden we een land als Denemarken. Dan zeg ik: wat is daar tegen? Denemarken is welvarender dan Nederland. De welvaart van een land hangt niet af van de groei van Schiphol, zoals de luchtvaartsector en het ministerie van Verkeer en Waterstaat ons zo graag willen doen geloven. Het is een waanzinnige gedachte om Amsterdam een mainportfunctie voor Europa te geven. Nederland is als kennisland economisch veel interessanter dan als distributieland.'

Schiphol ,,past niet in de Randstad', zegt Weijer. Het is een ,,lawaaimaker', een bedrijf dat files in het hele gebied veroorzaakt en dat economische groei elders in het land wegzuigt. ,,Schiphol is niet meer dan een winkelcentrum met een paar start- en landingsbanen. In de binnenstad van Amsterdam kunnen winkels geen personeel meer vinden omdat dat allemaal op Schiphol staat.'

De enige die baat heeft bij de groei van Schiphol is de luchtvaartsector zelf, stelt Weijer. En dan vooral de KLM. ,,Dat is een bedrijf dat veel geld wil verdienen en dat te groot is voor Nederland en te klein voor Europa. Dus wat hebben ze bedacht: we gaan passagiers van elders naar Schiphol halen. Die overstappers hebben het instellen van start- en landingspieken noodzakelijk gemaakt die tot zo veel overlast leiden. Een kennis van mij woont in Glasgow en reist als hij naar Amerika gaat altijd via Schiphol. Die vliegt dus twee keer over de Noordzee. Ik zeg: weg met die passagiers. Die dragen niets bij aan de groei van de Nederlandse economie.'

De grens is bereikt, zegt Weijer, de emmer is vol, Schiphol dijt uit en ook passagiers zijn daar niet blij mee: die moeten de hele nacht op Schiphol hangen om tegen 5 uur 's nachts naar hun vakantiebestemming te vliegen. Intussen wordt de omgeving verpest. Schiphol moet terug naar de menselijke maat, zegt Weijer. ,,Kies voor kwaliteit in plaats van kwantiteit.'

Gerectificeerd

Schiphol

Het foto-onderschrift bij het artikel Luchtvaartwet Schiphol deugt niet (17 september, pagina 7) meldt dat de vliegtuigen op weg naar de vijfde baan een aquaduct in de buurt van Lijnden moeten oversteken. De route voert over een brug over de Haarlemmer Ringvaart. Het gemaal Lijnden is vier kilometer verder aan de vaart gelegen.