ALGEMENE ZAKEN

Wie: J.P. Balkenende (CDA)

Wat wil hij? Aandacht voor waarden en normen in de samenleving, versterking van de kenniseconomie, en een succesvol Nederlands voorzitterschap van de Europese Unie.

Hoe? De minister-president is in de eerste plaats verantwoordelijk voor de coördinatie van het regeringsbeleid, en als zodanig bemoeit hij zich in principe met de beleidsterreinen van alle ministers. Concreet blijkt dit uit het in de begroting van Algemene Zaken (AZ) vermelde streven de overheidscommunicatie met de burgers te verbeteren. Spil daarbij is de direct onder AZ vallende Rijksvoorlichtingsdienst. Ook de tv-spotjes van Postbus 51 vallen onder directe verantwoordelijkheid van de premier.

Balkenende acht zich als premier bij uitstek bevoegd het herstel van normen en waarden te bevorderen. Volgens hem vindt de ,,overgrote meerderheid'' van de burgers dat de overheid hier een ,,wezenlijke taak met behoud van eigen verantwoordelijkheid'' heeft. In de regeringsverklaring, eerder dit jaar, was volgens Balkenende 20 procent van de tekst aan dit onderwerp gewijd. Op prinsjesdag komen vooral de concrete beleidsvoornemens aan de orde en die berusten bij andere ministeries.

Ook het innovatief vermogen van de Nederlandse economie gaat Balkenende zeer aan het hart: hij is voorzitter van het Innovatieplatform geworden.

De grootste hoofdbrekens kost de premier echter in het komende jaar het voorzitterschap van de Europese Unie. Op dit moment houdt hij zijn kruit nog droog: de toetredingsonderhandelingen met Bulgarije en Roemenië worden verder gevoerd, de relaties met andere Balkan-landen verstevigd. Met geen woord rept de premier nog over de omstreden mogelijke toetreding van Turkije tot de EU.

Maar de voornaamste onzekere factor is de totstandkoming van de nieuwe Europese Grondwet: zijn de lidstaten er al uit wanneer de Nederlandse premier halverwege 2004 het Europese roer overneemt? En in hoeverre krijgt Balkenende daarbij last van het raadplegend referendum, waarvoor in de Tweede Kamer een meerderheid bestaat? Als het referendum doorgaat, wordt dit enkele weken voordat Nederland het Europees voorzitterschap overneemt, gehouden.