WTO-top eindigt in mislukking

Door meningsverschillen tussen arme en rijke landen is de vijfde ministersconferentie van de Wereldhandelsorganisatie (WTO) gisteravond uitgelopen op een totale mislukking. De 148 landen die lid zijn van de organisatie konden het na vijf dagen vergaderen in de Mexicaanse badplaats Cancún niet eens worden over een breed pakket aan onderwerpen. Investeringen en landbouw bleken de belangrijkste struikelblokken.

,,We winden er geen doekjes om: Cancún is een mislukking geworden'', zei de Europese toponderhandelaar Pascal Lamy, nadat de Mexicaanse voorzitter van de conferentie had besloten bij gebrek aan consensus de gesprekken te staken. Lamy's Amerikaanse collega Robert Zoellick betwijfelde gisteren of de huidige ronde van multilaterale handelsbesprekingen, die in november 2001 in de Qatarese hoofdstad Doha begon, eind 2004 wel kan worden afgesloten.

De conferentie in Cancún werd gekenmerkt door een kloof tussen Noord en Zuid, die gaandeweg duidelijker werd. Daarbij speelde het optreden van een groep van ruim twintig ontwikkelingslanden onder aanvoering van Brazilië een grote rol. Deze landen wilden alleen praten over het afbouwen van landbouwsubsidies door vooral de Europese Unie en de Verenigde Staten. Zij wilden geen discussies over de met name door de EU gewenste regels voor investeringen, een van de vier `Singapore-onderwerpen', genoemd naar de eerste WTO-top in 1996 in Singapore.

De Braziliaanse minister van Buitenlandse Zaken, Celso Amorim, weigerde te spreken van een mislukking. Hij had het over ,,een gebrek aan resultaten''. Amorim zei dat de Groep van 21 landen, waartoe ook India en China behoren, ,,versterkt aan de volgende onderhandelingen'' zal beginnen. Maar algemeen heerste er pessimisme over een snelle hervatting van de handelsbesprekingen. Minister Brinkhorst (Economische Zaken), de Nederlandse delegatieleider en een van de vice-voorzitters, zei dat er nu eerst een klimaat moet worden geschapen waarin opnieuw kan worden onderhandeld. Hij sprak over de Groep van 21 als een ,,destructieve kracht''.

Het mislukken van de conferentie in Cancún werd letterlijk met gejuich begroet door vertegenwoordigers van veel niet-gouvernementele organisaties die zich kritisch opstellen tegenover de WTO en het multilaterale handelsstelsel. Volgens Friends of the Earth International was ,,het verwerpen door de ontwikkelingslanden van de Singapore-onderwerpen een bewijs van de vastberadenheid om rijke landen en hun multinationale bedrijven te weerstaan''. Greenpeace riep op snel een internationale conferentie te beleggen om een ,,alternatief handelssysteem'' in het leven te roepen.

HOOFDARTIKEL: pagina 7

CANCÚN: pagina 10