Stadsmuziek

,,De tentoonstelling `Stad van Rotterdammers' is een multimedia-voorstelling met foto's, film, objecten, draaiende panelen en robotica over de geschiedenis van Rotterdam na 1880. De bezoekers worden een half uur meegetrokken door de klank die van ruimte naar ruimte reist. Ook het licht gaat mee, achter de bezoekers wordt het donker. Er zijn beelden en er zijn via een voice-over ook toelichtingen. Daarbij heb ik muziek gemaakt, een `symfonie voor de stad', ruimtelijke muziek, driedimensionaal.''

De Rotterdamse componist Oscar van Dillen (1958) schreef muziek bij de nieuwe tentoonstelling in het Rotterdamse Historisch Museum, mede in opdracht van het Fonds voor de scheppende toonkunst. Van Dillen studeerde Indiase muziek in Amsterdam en Berkeley, klassieke muziek, jazz en fluit in Amsterdam. Hij kreeg les in middeleeuwse en renaissancemuziek van Paul van Nevel en studeerde compositie bij o.a. Misha Mengelberg, Dick Raaymakers, Gilius van Bergeyk, Klaas de Vries, Peter-Jan Wagemans en Manfred Trojahn. Van Dillen doceert nu aan het Rotterdamse Conservatorium. De Stad krijgt ook enkele concertuitvoeringen en verschijnt op een super-audio-cd.

,,Ik heb eerst een kamersymfonie de Stad van drie kwartier geschreven voor een ensemble van basklarinet, bastrombone, slagwerker, accordeon, piano, viool, altviool, cello en contrabas, eigenlijk een klein orkest van blazers, slagwerk en strijkers. Dat is een zesdelig autonoom muziekstuk zonder verhaal er achter, maar in mijn taal en met een klank die verrast, een eigen sound, onder andere door zware metalen dempers op laagste strijkers. Ik streef naar een `inclusieve' muziek, waarin vele muziek samenwerken, maar zonder stijlcitaten, Het is interessant dat iedereen er andere associaties mee heeft.

,,Dertig minuten van die muziek heb ik gedeeltelijk gebruikt voor de tentoonstelling en daarbij heb ik als een tweede laag een soundscape gecomponeerd. Dat klanklandschap is musique concrète: stoomfluit, tram, water, een baby. Toch is het geen gewoon stadsrumoer, maar een abstractie, muziek in combinatie met samples.

,,Over die baby was het museum erg verbaasd, omdat de tentoonstelling geen baby laat zien. Maar het is een emotionele verwijzing op een moment in de tentoonstelling waarbij het gaat over de groei van de stad. Je hoort ook dat lied van Speenhoff over de bouw van het stadhuis, waarvoor een hele wijk werd afgebroken: ,,De meiden motten uit d'r zakies, de burgemeester trekt erin.

,,Ik probeer nooit te imiteren, maar iets te doen op mijn eigen manier. Een belangrijke les van de Indiase muziek is geduld en die zit in mijn muziek verweven. Waar anderen zeggen: daar moet toch wel iets gebeuren, daar laat ik de klank gewoon rusten en dat leg ik mijn luisteraars ook op: neem de tijd. Maar je hoort in deze muziek ook het rusteloze, het heien, het bouwen, de kantoren, de telefoons, de hartslag van de stad.''

Concertuitvoeringen van De Stad: Festival Rotterdams Fabrikaat 19/9 Paradijskerk 20.30 uur; 21/9 13 uur Schielandhuis Rotterdam. De Stad is vanaf 20 sept. de komende jaren te zien in Historisch Museum Rotterdam Schielandhuis, Korte Hoogstraat 31 Rotterdam (maandag gesloten). Inl. (010) 2176767. Cd: De Stad; Cybele SACD 361.301