Verboden te kiezen

Een kortere lesweek? Dat mag je niet willen.

Waarom mag ik dat niet willen?

Nou, dat mag niet, van de commentator van NRC Handelsblad.

Maar wat heb ik met hem te maken, ik mag toch zelf bepalen wat ik wil?

Nee, dat mag je niet.

En waarom dan wel niet?

Omdat het slecht is voor onze allochtone medemens.

Maar ik ben niet allochtoon en mijn kind zit ook niet op een zwarte school, waarom zou ik voor hem dan niet een vierdaagse schoolweek mogen willen? Straks vertelt die krant zeker ook dat ik geen chocolade mag eten omdat dat slecht is voor mijn dikke medemens. Solidariteit is mooi, maar dit gaat me toch wel erg ver: de allochtone medemens als de maat van alle dingen. Die vierdaagse schoolweek komt mij wel zo goed uit, en bovendien schijnt het helemaal niet slecht te zijn voor de kwaliteit van het onderwijs.

Wat dat laatste betreft, moet ik je teleurstellen. Dat is een mythe.

Wat krijgen we nou, een mythe? Onderzoek heeft dat uitgewezen.

Dat onderzoek, daar mag je geen belang aan hechten.

Wie zegt dat?

De krant, in datzelfde commentaar. Ze hielden daar geen rekening met Hawthorne.

Met wie?

Het Hawthorne-effect. Als je iets nieuws uitprobeert met mensen, dan doen ze extra hun best. Als je dat nieuwe dan voor iedereen laat gelden, is het weer gewoon. Daarom mag je aan dat onderzoek geen waarde hechten.

Dat betekent dan dat je nooit iets nieuws kunt uitproberen. Wat slim van de krant en wat dom van de onderzoekers... Maar ook dan begrijp ik nog steeds niet waarom ouders en de school, als die dat allebei willen, niet mogen kiezen voor een vierdaagse schoolweek.

Omdat het slecht is voor de economie.

Wat misselijk van je, je bedenkt iedere keer weer iets heel anders. Hoe kom je daar nou weer bij?

Nog steeds uit diezelfde krant. Die doet dat allemaal haarfijn uit de doeken: het is slecht voor allochtonen, slecht voor de leerlingen en daar komt dus ook nog eens bij: slecht voor de economie.

Maar waarom slecht voor de economie?

Omdat de mamma's en pappa's vrij nemen als hun kind een vrije dag heeft.

Hoe weet je dat?

Dat weten ze, die van de krant. Daar zullen ze heus wel over hebben nagedacht.

Nou, knap hoor. Maar hoe komt iemand dan op zo'n waanzinnig idee van een vierdaagse schoolweek?

Daarover zegt de krant: `De vierdaagse lesweek is het eindresultaat van jaren kortzichtigheid, bezuinigingen en van bovenaf opgelegde reorganisaties van hobbyende onderwijsspecialisten.'

Ja, vreselijk inderdaad, maar dan vraag ik me toch af hoe dat dan mogelijk is geweest al die jaren lang, dat kortzichtige, dat bezuinigen, dat hobbyen.

Dat was mogelijk omdat niemand zich druk maakte over hoe er met het onderwijs werd gehannest.

Nou, daar zal die krant dan ook wel stevig kritiek op hebben gehad.

Voor die krant gold hetzelfde als voor iedereen. Pas nu de wal bezig is het schip te keren, zijn de media, de politici en de ouders wakker geworden. Tot voor kort kon het niemand iets schelen hoe er op onderwijsgebied werd bezuinigd en gehannest. Er mocht volop gehobbyd worden, zo lang dat maar niets kostte, want dat laatste was het enige dat telde.

Dat zou dus eigenlijk tot een zekere bescheidenheid moeten stemmen.

Inderdaad, dat vind ik ook.

Maar dan snap ik nog steeds niet wat die vierdaagse schoolweek te maken heeft met verwaarlozing van het onderwijs.

Als een sector laag staat aangeschreven, slecht betaalt, de werkomgeving armetierig is, dan willen weinigen daar werken. Dat heeft geleid tot het lerarentekort.

Maar als je in vier dagen net zo veel en net zo goed lesgeeft als vroeger in vijf dagen, dan kun je toch niet met minder leraren toe?

Nou moet je toch echt eens ophouden met al die vragen, zo is het wel genoeg geweest!

prick@nrc.nl