Een roman die alles absorbeert

Eindelijk is het zover! We hebben er lang op moeten wachten, maar nu kunnen ook wij, nederige wezens uit de Lage Landen, ons laven aan de wijze woorden van de grote Neal Pollack. Wie? Neal Pollack! De man die op eenzame hoogte staat in de moderne Amerikaanse literatuur. De auteur over wie Norman Mailer schreef: `Neal Pollacks woorden zijn vuisten, Amerikaanse vuisten. Hij slaat ons halfdood terwijl wij ons wentelen in zijn grootheid.' Het talent van deze schrijver is zo overdonderend dat Philip Roth schoorvoetend toegaf: `Vergeleken bij Pollacks latere werk verbleken mijn meest recente publicaties tot de producten van een zwakzinnig kind.'

Begint u zich ongemakkelijk te voelen? Had u nog nooit van Pollack gehoord en hem eigenlijk moeten kennen? Welnee. Deze schrijver is namelijk Amerika's grootste opschepper en in Nederland hooguit bekend bij trouwe bezoekers van het Crossing Border Festival. In de afgelopen jaren stond Pollack twee keer op de Amsterdamse podia waar hij luidkeels zijn gedichten declameerde en op ironische toon voorlas uit zijn werk. Hij bralde over zijn grote joodse snikkel, over de 65 vrouwen met wie hij in Cuba had geslapen en over zijn bijzondere vriendschap met een zwarte arbeidersvrouw.

Sinds enkele jaren maakt Pollack deel uit van een groep jonge schrijvers rondom Dave Eggers, de Amerikaanse auteur die drie jaar geleden beroemd werd met A Heartbreaking Work of a Staggering Genius (AHWOSG). Deze auteurs publiceren regelmatig in Eggers' tijdschrift McSweeney's. Dit satirisch-literaire kwartaalblad heeft ook een online versie waar veel van Pollacks verhalen de afgelopen jaren te lezen waren. Uiteindelijk werden ze gebundeld in The Neal Pollack Anthology of American Literature door McSweeney's Books, de kleine, onafhankelijke uitgeverij van Eggers.

Nu is de Anthology in het Nederlands verschenen. Met extra gedichten, een aantal nieuwe verhalen en vooral met een nieuwe titel: Neal Pollack's Eeuwige Liefde voor de Brave Burgers van Nederland (en België). De bundel bestaat uit een allegaartje aan schrijfsels, doorspekt met Pollacks meedogenloze ironie. Niets of niemand is veilig voor zijn giftige pen. Zijn verhalen zijn stuk voor stuk opgeklopte anekdotes over het grootse en meeslepende leven van een geniaal schrijver. Zijn satire is vooral gericht op het type blanke, arrogante verslaggever die zich uitspreekt over de `toestand in de wereld'. Van Hemingway tot de razende NBC-reporter, alles en iedereen haalt hij onderuit. Zo maakt hij in het verhaal `Special Report: één man tegen de Talibaan' niet alleen Osama bin Laden belachelijk, maar steekt hij ook de draak met de `War on Terrorism'. Hij schrijft over zijn geheime ontmoeting met Bin Laden: `Er is veel dat ons bindt. Net als ik is hij afkomstig van een rijke familie en heeft hij de beste opleiding genoten. [...] We houden allebei van de films met Denzel Washington, al vanaf St. Elsewhere, en we koesteren beiden een stijgend wantrouwen tegen Amerika, en in het bijzonder jegens haar buitenlands beleid.'

Ook Pollacks poëzie omarmt alles wat politiek incorrect is. In het gedicht `Ik veeg mijn reet af met uw roman' schrijft hij:

Kijk

Ziet u dat?

Het is de aanblik

van uw super-absorberende roman

die mijn dankbare reet reinigt

van de drek van uw woorden

Sontag. DeLillo, Updike. Geen van allen verdienen ze de goedkeuring van Pollack. Opvallend is dat hij slechts één keer zijn ironie laat varen. Dat is wanneer hij in een poëtisch intermezzo schrijft over de gevolgen van 11 september. Over de chaos en waanzin op straat, het 24 uur durende bulletin met slecht nieuws, de wapperende vlaggen en de arrogantie van de macht. Maar helemaal zeker weten doe je het niet. Per slot van rekening hebben we hier te maken met Neal Pollack, de grootste satiricus aller tijden! En daarmee is hij een typische vertegenwoordiger van een jonge generatie zelfbewuste Amerikanen die de macht en de politiek verachten, het leven vol cynisme aanschouwen maar stiekem toch duidelijk willen maken dat ze het hart op de juiste plek dragen.

Neal Pollack: Neal Pollack's Eeuwige Liefde voor de Brave Burgers van Nederland (en Belgie). Vassallucci, 211 blz. €18,95

Neal Pollack: The Neal Pollack Anthology of American Literature. The Collected Writings of Neal Pollack. Mc Sweeney's Books, 153 blz. €15,95 (zie ook: www.mcsweeneys.net)