Ragfijne korsetten en doopjurken op Kant Show

Kanten kleding is niet louter voor de vrouw in klederdracht. In de wintercollecties van grote modehuizen als Ungaro, Versace en Gautier waren vorig jaar heel wat kanten jurken te zien, en stoffen bedrukt met kantmotieven. Om het modieuze aspect van kant te onderstrepen hangen in het Fries Museum in Leeuwarden twee enorme foto's van een model dat met een kanten hesje aan in het zand ligt, werk uit de zomercollectie 1999 van de jonge Antwerpse modeontwerper Jurgi Persoons.

In De Grote Kant Show wil het museum, naast een grote collectie `Hollandse kant' uit de 17de en 18de eeuw, graag voorbeelden van modern kant laten zien: van machinaal gemaakte lingerie tot op kant geïnspireerde objecten van textielkunstenaars. Toch is het eerste wat opvalt de vrouwen die in de museumzaal zitten te kantklossen; iedere woensdag tenminste. Het lijkt wel een braderie. Gelukkig is er ook een video-installatie: twee platte, liggende schermen waarop het kantklossen van zeer nabij gevolgd kan worden. Het getik van de klosjes, de nijvere handen, dat is allemaal erg rustgevend.

In vitrines liggen de mutsen, doopkleding en korsetjes van eeuwen her, maagdelijk wit alsof het nimmer gedragen werd. Het pronkstuk in deze categorie, volgens het museum zelf, is de met kant versierde doopjurk van gravin Eloise, dochter van prins Constantijn en prinses Laurentien.

Dat niet alleen vrouwen kant maken wordt bewezen door de Belgische klossers Arthur Kelles en Georges Thijs. Het zijn grote namen in het moderne kantcircuit. Hier hangen enkele eigentijdse korsetjes en jurkjes die nauwelijks meer aan traditioneel kant doen denken. Kelles heeft zijn twee ragfijne korsetten de toepasselijke titel Vlinders in de buik gegeven. Ze waren eerder te zien op de Internationale Kantbiënnale 1998 in Brussel. Georges Thijs kreeg op dezelfde Biënnale als eerste mannelijke kantkunstenaar de Gouden Klos uitgereikt door koningin Fabiola.

Vanuit historisch oogpunt is de kantverzameling van Maria S. Alkema uit Engeland het meest belangwekkend. De Landelijke Organisatie Kant Kunst Nederland, die 25 jaar bestaat, heeft er voor gezorgd dat er een selectie uit Alkema's verzameling op de tentoonstelling te zien is. In dit `Hollandse kant', dat van 1650 tot 1750 een bloeiperiode beleefde, zit vaak het motief van de ovale bloemenvorm, met ranken die symmetrisch om elkaar heen krullen. Kant was een luxe-artikel in die tijd, alleen rijke Friese boerinnen konden zich een grote opzichtige muts van kant veroorloven. Het erotisch potentieel van de stof, wanneer gedragen op de blote huid, werd pas later aangeboord. Het museum toont enkele voorbeelden van kanten lingerie. Het machinaal vervaardigde corsetje `uit de collectie Christine le Duc' steekt echter armzalig af naast al dat eerbiedwaardig handwerk.

De Grote Kant Show. Tot en met 4/1/2004 in: Fries Museum, Turfmarkt 11, Leeuwarden. Open di-zo, 11-17u. Entree €5,-. Catalogus €30,-. Inl. 058-2555500 of www.friesmuseum.nl.