Voorliefde details is geen centraal defect van autisme

Het is niet eenvoudig de symptomen van autisme (sociale en communicatieve problemen, beperkte flexibiliteit in gedrag) onder één noemer te brengen, maar een van de mogelijkheden is `een defect in het vermogen om coherentie te zien in de omgeving' (de central coherence theory). Autisten zien alleen de details, en niet de onderlinge samenhang, ze missen `overzicht'.Onderzoekers van de Universiteit van Bristol stelden een paar jaar geleden vast dat zowel bij autisten als niet-autisten gebrek aan central coherence nauw samenhing met een gebrekkig inzicht in de psyche van andere mensen, een andere belangrijke kandidaat als `centraal defect'.

Drie onderzoekers van de Universiteit van West-Australië hebben nu echter in een experiment bij autistische en niet-autistische drie tot vijfjarigen vastgesteld dat deze `voorliefde voor details' slechts één van meeerdere onafhankelijke factoren in autisme is, naast een gebrekkig gemeenschappelijk aandachtsvermogen (samen aan iets werken) en een geringe taalvaardigheid (Developmental Psychology, juli).

Het onderzoek betekent steun voor de oudere these van de bekende autisme-onderzoekers Utha Frith en Francesca Happé, die een gebrek aan central coherence als één van de basisproblemen van de autist zien, samen met een even basaal gebrekkig inzicht in de psyche van anderen (theory of mind). Het door de Australische onderzoekers bekeken gemeenschappelijk aandachtsvermogen (oogcontact, wijzen) hangt nauw samen met de theory of mind: het besef dat anderen mensen een innerlijk leven hebben.

De Australische onderzoekers verzamelden hun gegevens bij 21 autistische en 21 niet-autistische kleuters door analyse van hun spontane spel en uit standaardtesten van verbaal vermogen, van `gemeenschappelijke aandacht' (zoals de `plaagtest', waarin gekeken wordt naar de mate van oogcontact nadat een experimentator een speeltje lijkt te geven maar op het laatste moment wegtrekt) en van centrol coherence (zoals het ontdekken van verborgen figuren).