Tijdelijk pretpark langs snelweg

Altijd al op een bedrijventerrein willen overnachten? Kom naar het tijdelijke portacabin bungalowpark langs de A12, met Biergarten. Tracy Metz over bermtoerisme nieuwe stijl.

Vanaf de A12 lijkt het wel een nomadenkamp in aanbouw. Op een weiland naast de snelweg staat een wonderlijke verzameling bouwsels en constructies van multiplex, steigerpalen en sierhekken uit het tuincentrum. Dit is `Parallel//weg', een tijdelijk vakantiepark dat op initiatief van vier Arnhemse kunstenaars als een guerrilla-ingreep in het landschap opkomt, op dit bedrijventerrein naast Duiven, en dat straks weer verdwijnt. Bezoekers kunnen zich hier onderdompelen in de hedendaagse wereld van bedrijventerreinen, woonboulevards, autoshowrooms, kantoorparken, distributiedozen, recreatiegebieden, `nieuwe natuur' en de snelweg. Dit is wat de kunstenaars, verenigd in de stichting G.A.N.G., `de parallele wereld' noemen, de plekken waar de planologie geen vat op heeft maar waar wel van alles gebeurt. Alles is er even footloose en inwisselbaar, het zijn omgevingen die we met grote vanzelfsprekendheid gebruiken maar waar we eigenlijk nooit goed naar kijken.

Dat is wat de kunstenaars van stichting G.A.N.G. – Rob Groot Zevert, Melle Smets, Juriaan van Diggele en Hans Jungerius – willen, dat we nou eens goed kijken naar deze uitermate functionele omgevingen, ze bewust ervaren en er misschien iets ontdekken. ,,Ik sprak iemand die hier tegenover werkt, die al drie jaar lang vijf dagen in de week op en neer rijdt en die nooit die glazen Smart-toren hier verderop had opgemerkt'', zegt Hans Jongerius. ,,Dit zijn plekken die je gewoon niet ziet als je voorbijrijdt. We hebben er een blinde vlek voor. De voorruit van je auto beschermt je, maar beperkt ook je blik.''

SCHIPHOL-FIETSTOCHT

In de drie jaar van haar bestaan heeft G.A.N.G. verschillende excursies naar de parallele wereld georganiseerd. Deze zomer namen ze met `reisbureau' P-Reizen hun intrek bij SKOR in Amsterdam, de Stichting Kunst in de Openbare Ruimte. Daar organiseerden ze bijvoorbeeld fietstochten rond Schiphol en ,,een rondvaart over de buitenste ring van de grachten'', een rit per touringcar over de A10 als toeristische attractie. ,,Lekker weg langs de snelweg'', lacht Jungerius.

Nu, op het bedrijventerrein in Duiven bij afslag 28 van de A12, borduren ze voort op de beleveniseconomie. Nu laten ze ons niet alleen kijken naar die parallele wereld, maar kunnen we er daadwerkelijk verblijven. Om de zon te zien zakken achter de Ikea. Voor 50 euro, inclusief ontbijt, kun je overnachten in een van de geschakelde portacabin chalets die alle zes verschillend zijn ingericht door twee mode-ontwerpsters, en voor 45 euro kun je een verdieping huren in de campingflat van kunstenaar Kevin van Braak. Elke verdieping heeft een ondergrond van kunstgras, tussen opgezette geiten, vossen en eekhoorns staan de tenten en campingstoeltjes klaar. Verder kent dit leisure resort een Biergarten St. Hubertus, een nachtclub in een tent, een casino in een ronde stalen buis zoals het Zwitserse leger als opslag gebruikt, en een restaurant in een oplegger van een vrachtwagen. In een groot, open theater van met witte folie beklede steigers – hun eigen variant op het omringende landschap van grote distri-dozen – vinden optredens plaats van dj's, dansgezelschappen en videokunstenaars. En natuurlijk zijn er de reeds bestaande attracties op het bedrijventerrein; de Makro, de Smart-toren, de indoor speeltuin voor kinderen, de Ikea.

VERKEERSLAWAAI

Dit curieuze vrijetijdsparadijs, waar het geluid van het autoverkeer als een eindeloze branding overheen spoelt, biedt ook diverse plekken voor bezinning. Zo bestaat de bijdrage van kunstenaar Hannes van Soest uit drie rondleidingen per dag met een tractor en een platte kar met hooi over het belendende bedrijventerrein en het aangrenzend agrarisch gebied. `Een crossover tussen het oude en het nieuwe landschap' noemt hij zijn excursies, waarbij er op vaste punten photo opportunities worden aangeboden en ansichten, inclusief postzegel, te koop worden aangeboden. Onder de naam `Front seat' heeft Peter Stel pal naast de A12 een lang houten podium gemaakt met daarop 25 knalgele plastic kuipstoeltjes, waar je op kunt gaan zitten om naar de lavastroom van het passerende verkeer te kijken – en andersom natuurlijk. Dat kan ook vanuit de houtgestookte blauwe en oranje kunststoffen warmwaterbaden die buiten in het gras staan.

HENGELAARS

In de rechthoekige waterberging naast ABC Logitrans staat een `eiland' van kunstenaar Rob Sweere, een blauwe staalconstructie met daarop een houten ton. Je kunt je op een vlot aan een touw ernaartoe trekken, met een stalen ladder in de ton klimmen en via het gat in de onderkant de bespiegeling van de hemel bestuderen. In het weekend nemen aan de rand van de `vijver' diverse hengelaars om de vijf meter hun vaste stek in. ,,Die hoef je niet uit te leggen wat de parallele wereld is'', zegt Jungerius. ,,Ze hebben geen erkenning van de planologie nodig dat dit een bruikbare plek is waar ze graag hun vrije tijd doorbrengen.''

Is dit meer dan een vrolijk, campy jongensland? Ja, zegt Hans Jungerius, ,,omdat je echt iets beleeft. Je ondergaat de wereld waar ons dagelijks leven zich voor een groot deel in afspeelt, zonder dat we die echt zien. Het is niet waar dat je ver hoeft te vliegen om iets nieuws mee te maken. In zijn uitwerking en vorm is Parallel//weg misschien camp, maar de inhoud is dat niet. Onze bedoeling is om op een toegankelijke wijze te reageren op de snelle veranderingen in het hedendaagse landschap.''

Op het weiland waar het tijdelijke leisure resort staat, moest de gemeente Duiven eerst het kniehoge gras en onkruid maaien voordat de kunstenaars aan de gang konden. Overigens vond Duiven het een prachtig project: eindelijk iets cultureels dat niet naar Arnhem wegtrok, maar juist van Arnhem kwam! Als Parallel//weg medio deze maand vertrekt, zal het weiland niet lang meer leeg blijven: kort daarna begint de bouw van de zoveelste distri-doos van het soort dat de toon zet in de wereld rond de snelweg. Het kunstwerk verdwijnt, de plek wordt geruisloos opgenomen in de parallele wereld.

Leisure resort Parallel//weg, t/m 16 september bij afslag 28 van de A12. Openingstijden: ma t/m do 11.00 - 23.00 uur, vrij t/m zo 11.00 - 3.00 uur. Voor het boeken van chalet, campingflat of camping: mail info@stichtinggang.org of bel 026 3515817.