Horen, zien en blijven

En weer heeft Nederland een taboe minder. De tijd dat een topman de resultaten van zijn voorganger diplomatiek en omzichtig besprak, is voorbij.

Deze week was het de beurt aan Anders Moberg die het huidige Ahold aan een meedogenloze analyse onderwierp. De schenen van Cees van der Hoeven, ooit uitverkoren tot Neerlands manager van het jaar, en van Michael Meurs, ooit financieel directeur van het jaar, werden allerminst ontzien.

Na 120 dagen Ahold constateerde de Zweed dat het supermarktconcern zijn focus kwijt is en een te complexe structuur heeft, waardoor efficiënt werken onmogelijk is. ,,Dit kan zo niet doorgaan.'' Het voormalige paradepaardje van het Nederlandse bedrijfsleven ,,slaagde er niet in de nieuwe activiteiten te integreren en een goede financiële controle te bewaren'', zo mochten de berooide aandeelhouders optekenen.

Moberg is niet de eerste die kritisch terugkijkt op zijn voorgangers. Vorige week was het de beurt aan de nieuwe topman van het verliesgevende voedingsbedrijf Wessanen. Ad Veenhof noemde zijn saneringsoperatie Phoenix, naar de vogel die herrijst uit de as. Los van deze impliciete kwalificatie constateerde hij na een dag of honderd dat Wessanen te veel gebouwen telt, te weinig discipline bezit en ,,meer expertise'' nodig heeft ,,in branding en marketing''.

Vreemd is de duidelijke taal niet. De problemen die Moberg en Veenhof tegenkwamen waren niet geschikt voor zachte heelmeesters. Ook bij Numico en Getronics moest het roer drastisch om. Nieuwkomer Jan Bennink constateerde ,,achterstallig onderhoud'', sloot bijna de helft van de fabrieken van het voormalige Nutricia en verkocht een mislukte acquisitie.

Door een gebrek aan concurrentie was het bedrijf ,,lui'' geworden. Bij Getronics deugde volgens het nieuwe management de financiële rapportage van geen kant, was er geen zicht op de pijplijn met orders en was de automatisering bij de automatiseerder achterhaald. ,,Ik was daar zeer ongelukkig mee'', aldus Klaas Wagenaar die samen met Axel Rückert het bedrijf redde.

In dit open klimaat begint de grond voor de commissarissen toch wat heet onder de voeten te worden. Zij keken toe bij de strategische flaters, gaven groen licht bij discutabele overnames en hielden zicht op de financiële gang van zaken. Die nieuwkomer die het wanbeleid van zijn voorganger uit de doeken doet, hekelt eigenlijk ook zijn commissarissen.

Van ontrouw kan je deze toezichthouders echter niet betichten: ook al zet de nieuwe man het beleid volledig op zijn kop, de commissaris blijft op zijn post.