Lucratieve investering Qatar in Keniaan

Saif Saeed Shaheen (20), voorheen Stephen Cherono, leverde op de 3.000 meter steeple chase spektakel. De voormalige Keniaan bezorgde het oliestaatje Qatar de eerste wereldtitel atletiek.

De Keniaan Stephen Cherono verraste begin deze maand vriend en vijand met zijn bekendmaking dat hij het staatsburgerschap van Qatar had verworven. De twintigjarige Afrikaan was plotseling een Aziaat geworden. En opeens had hij ook een nieuwe naam: Saif Saeed Shaheen. Gisteren bezorgde hij in Parijs met zijn wereldtitel op de 3.000 meter steeple-chase het oliestaatje de eerste medaille ooit bij een WK atletiek.

Shaheen is een van de vier Kenianen die bij de WK in Parijs voor een ander land uitkomen. De bekendste is Wilson Kipketer. De wereldrecordhouder op de 800 meter loopt al sinds 1995 voor Denemarken. Shaheens twee jaar oudere broer blijft zijn vaderland wel trouw en verscheen gisteravond dan ook gewoon als Abraham Cherono aan de start. Hij mist de klasse van Shaheen en moest zich tevreden stellen met de vijfde plaats. Binnen dezelfde seconde als Cherono kwamen de Spanjaard Martin en de Nederlander Simon Vroemen over de streep, respectievelijk als zesde en zevende. De oude wereldkampioen en tevens de olympisch kampioen, de Keniaan Reuben Kosgei, stapte als een van de favorieten voor de wereldtitel vanuit kansloze positie uit de race.

Wereldkampioen Shaheen had de overstap naar Qatar uit financiële overwegingen gemaakt: de twintigjarige atleet krijgt daar voor de rest van zijn leven een maandloon van duizend dollar. Een schijntje vergeleken bij de premie die hij van de internationale atletiekfederatie voor zijn wereldtitel krijgt (60.000 dollar), maar voor Keniaanse begrippen een vermogen. Volgens niet bevestigde berichten was met zijn `transfer' één miljoen dollar gemoeid, hetzelfde bedrag waarmee zijn wereldtitel zou worden beloond door de autoriteiten van Qatar. Aan zijn opmerkelijke verandering van nationaliteit lag ook een sportieve reden ten grondslag: voor grote toernooien hoeft hij niet meer de moordende concurrentiestrijd met zijn landgenoten aan te gaan. Shaheen is voortaan automatisch geplaatst.

Ondanks zijn nieuwe nationaliteit is Shaheen nog altijd welkom in zijn vaderland. De autoriteiten in Qatar hebben er ook geen problemen mee dat hun eerste wereldkampioen in de atletiek op de hoogvlakten in Kenia blijft trainen. En hij hoeft geen moslim te worden.

In het Stade de France had Shaheen gisteravond een bliksemstart. Met zijn `landgenoot' Khamis Abdullah Saifeldin ging hij er bliksemsnel vandoor. De enige die het gat met de twee Qatarezen kon dichten was een Keniaan, Ezekiel Kemboi. Shaheens gangmaker Saifeldin haakte af en wat volgde was een spectaculair duel tussen de leeftijdgenoten Shaheen en Kemboi. Op het laatste rechte stuk perste de Keniaan er een tempoversnelling uit en leek hij de wereldtitel die sinds 1991 in Keniaans bezit is voor zijn land veilig te stellen, maar Shaheen liep hem in de slotmeters toch voorbij. Saifeldin, de `haas' van Shaheen, kwam als twaalfde over de streep, op bijna een halve minuut. ,,Of die twee een deal hebben gesloten? Jazeker'', zei Vroemen na afloop met een glimlach. Met een verwijzing naar het één-miljoen-dollargerucht: ,,Negen ton voor Shaheen en één ton voor Saifeldin.''

De Nederlander stond voor het eerst in een WK-finale. Tot gisteren was zijn beste prestatie de twaalfde plaats bij de Olympische Spelen in Sydney. De 3.000 meter in Parijs legde hij negen seconden langzamer af dan Shaheen. Vroemen wist niet wat hij zag toen de twee deelnemers uit Qatar direct demarreerden en een gat sloegen met de rest van het vijftien man sterke deelnemersveld. ,,Met dit scenario had ik geen rekening gehouden. Ik dacht, aan de strijd om de eerste twee plaatsen doe ik dus niet meer mee. Als alles de eerste 1.500 meter bij elkaar was gebleven, had ik misschien nog een kans gehad. Deze race lag me niet.'' Hoop putte hij uit de derde plaats van de Spanjaard Eliseo Martin. ,,Als Europeaan kun je dus een medaille winnen'', zei Vroemen, houder van het Europese record.

Zaterdag plaatste Vroemen zich met speels gemak geplaatst voor de finale. ,,Toen straalde ik de hele race macht uit. Nu was het al na één ronde pompen of verzuipen. Het verbaast me dat ik met zo'n klotegevoel nog 8.13 loop.'' Vroemens inspanningen werden beloond met een premie van 5.000 dollar. Op de individuele nummers wordt tot en met de achtste plaats (4.000 dollar) prijzengeld uitgekeerd. Een wereldrecord wordt beloond met 100.000 dollar.

Shaheen kan bij de WK nog wat bijverdienen, op de 5.000 meter, de afstand waarop hij dit seizoen de beste seizoenstijd heeft. Zondagavond, op de slotdag van de WK, heeft hij de kans om het volkslied van Qatar in een uitverkocht Stade de France voor de tweede keer te laten klinken.