`Hoe weet ik nu waar mijn kat gebleven is?'

De doorbraak van de dijk in Wilnis ging snel en in het donker. `Eerst dacht ik dat het de wc was.' Maar van de ramp `was niets op de tv'.

Mevrouw E. Ossedorp zit er nog wat onwennig bij in haar blauwe kamerjas met daaronder nieuwe sokken en schoenen. Ze zit in partycentrum `De Meijert' in Mijdrecht, dat door de gemeente De Ronde Venen is ingericht als opvangcentrum voor de evacués uit het naburige Wilnis. Ze is 79 jaar, woont in een seniorenwoning in Veenzijde-1 en werd midden in de nacht uit haar slaap gebonsd door de brandweer. ,,Ik had wel water gehoord, maar ik dacht dat het de wc was die opborrelde door een regenbui. Ik ben gewoon gaan slapen op de eerste verdieping. Maar toen ik wakker werd gemaakt, stond de benedenverdieping al blank. Ik ben toen afgevoerd in een bootje. We konden er met zijn zessen is.'' Gezeten achter broodjes en koffie was ze zeer te spreken over de opvang.

Ook mevrouw A. Twaalfhoven vindt dat ze goed is opgevangen. Ze werd om halfzeven 's ochtend door de politie gemaand onmiddellijk het huis te verlaten in verband met een gaslek. Ze woont in de Irenestraat in Wilnis, niet in de ondergelopen wijk Veenzijde. ,,Ik moest meteen weg. Gelukkig had ik me al aangekleed. We mochten niet met de auto, daarmee zouden we vastlopen. Ik kreeg de tijd om de hond en de poes mee te nemen.''

De heer R. Lonts (42 jaar) kon op eigen kracht wegkomen. De buurman bonsde op de deur: de dijk is doorgebroken! ,,Het was nog donker, een uur of drie. Ik zag buiten zwaailichten. Bij mij binnen was alles nog droog. Ik heb me snel aangekleed. Ik heb de tv nog aangezet – dat moet je toch doen bij rampen? – maar er was helemaal niets. Toen stond het water al in de tuin, ik ben wadend weggekomen. De doorbraak was niet verder dan vijfhonderd meter van mijn huis, maar ik heb er niets van gemerkt, je hoorde geen water stromen.''

In het opvangcentrum gaven burgermeester M. Burgman van de Ronde Venen en een woordvoerder van het hoogheemraadschap Amstel, Gooi en Vecht een toelichting op de gebeurtenissen. Volgens de woordvoerder ,,verkeerde de dijk in goede conditie, de oorzaak van de doorbraak is onbekend''. Maar uit het publiek komt luid boegeroep. ,,De dijk zat vol scheuren'', roepen omstanders, ,,hij was helemaal niet goed'', ,,je moet een bril kopen, man''.

Vorig jaar werd precies hetzelfde stuk van de dijk dat nu is weggegleden, overstroomd door hoog water. De Ringvaart is een boezemwater van polder Groot-Mijdrecht, die vijf tot zes meter beneden NAP ligt.

In Wilnis, waar Commissaris van de Koningin van de provincie Utrecht mr. B. Staal bij de ramp zelf poolshoogte komt nemen, is het tegen de middag nog een enorme ravage. De dijk is in zijn geheel over een lengte van zestig meter weggezet en ligt nu dertig meter verder veel lager slap en krachteloos bij speeltuin `Het Speelwoud'. In de wijk staan nog overal plassen water en modder. Langs de Ringvaart en in de dijk zijn enorme scheuren en verzakkingen te zien. Woonarken en bootjes liggen als vissen op het droge, vaak op hun zij. Door de wijk waden leden van de ME langs de huizen. Staal wil geen commentaar op de dijkdoorbraak geven: ,,Ik wil eerst alle feiten kennen.''

Op de radio geeft ir. Baars van Waterbouwkunde in Delft een eerste commentaar. Hij zegt dat het niet anders kan zijn dan dat het een oude veendijk betreft die door uitdroging instabiel is geworden. Zulke dijken zijn al honderden jaren oud. De fundering ligt heel diep.

Inmiddels is het hoogheemraadschap begonnen met het vullen van de Ringvaart buiten het getroffen gebied. Jan Portengen van het hoogheemraadschap: ,,Die vaart moet zo snel mogelijk weer vol. Als er geen druk van het water is, valt de dijk naar de waterzijde naar binnen. Er zijn nu al overal scheuren.'' Portengen verwacht dat het nog wel even duren kan voor de Ringvaart weer vol is. er moet water worden aangevoerd van andere gebieden.

Ook het ministerie van Verkeer en Waterstaat heeft de expertise van Rijkswaterstaat aangeboden voor het onderzoek naar de dijkdoorbraak. Het ministerie wijst beschuldigingen van P. van Rooy van het Rathenau Instituut in Den Haag van de hand. Volgens De Rooy zou de overheid de belangen van kabelbedrijven laat prevaleren boven de veiligheid van dijken. Het Rathenau-instituut, gespecialiseerd in de maatschappelijke relevantie van wetenschap, deed daar onlangs een onderzoek naar.

Intussen maken de geëvacueerde bewoners in het opvangcentrum zich zorgen over het thuisfront. ,,Hoe moet het nu met mijn kat'', vraagt een bewoner. ,,Ik weet niet eens of hij thuis is. Het moest allemaal zo vlug.''

De ME-ers waden in de Veenzijde door de modder. Nee, een kat hebben ze niet gezien.