Voorkeur Beeldende Kunst

Hans Holbein

Hans Holbein de Jonge (1497/98-1543) wordt tegenwoordig in Engeland en Frankrijk, net als Memling en Dürer, gezien als een topschilder van de noordelijke Renaissance. Alleen in Nederland is die reputatie minder. Dat zal te maken hebben met het feit dat er van Holbeins leven relatief weinig is overgeleverd, en dat hij vooral bekend staat als portretschilder van Engelse en Franse beroemdheden als Charles de Solier, Hendrik VIII en zijn hof en Thomas More Erasmus is de enige Nederlandse uitzondering. Dat maakt het des te specialer dat juist het Mauritshuis er nu in is geslaagd een overzicht van twintig tekeningen en twintig schilderijen uit Holbeins oeuvre bij elkaar te brengen. Pronkstuk is de Darmstadt Madonna. Op dit paneel zien we Maria met de kleine Jezus op haar arm, omringd door zes mensen. Wat het meest opvalt aan het paneel is de totaal verschillende manier waarop de personages zijn geschilderd.

Doordat veel portretten zo mooi zijn, confronteren ze de toeschouwer met het kernprobleem van de portretschilderkunst: hoe houdt een schilder het evenwicht tussen enerzijds het weergeven van een model, en anderzijds het verlangen een mooi schilderij te maken? De meeste mensen zijn nu eenmaal niet erg bevallig, zeker als ze wat in verval raken. Dat probleem, die verscheurdheid, wordt bij uitstek gesymboliseerd door Holbeins portret van Anna van Kleef daar ging Holbein te ver. Hoeveel te ver wordt duidelijk als we er een ander portret van Anna bij halen, gemaakt door een veel mindere schilder: Bartholomäus Bruyn de Oude. Hier maakt Anna's rustige gratie plaats voor een huisheks in prinsessenoutfit. Zo had Holbein haar ook kunnen schilderen, maar niks ervan. Dat pleitte voor Holbeins kunstenaarsgeest, niet voor zijn betrouwbaarheid.

Hans Holbein: Portretschilder van de Renaissance. Mauritshuis, Korte Vijverberg 8, Den Haag. T/m 16 november. Dag van 10-17u.

Beelden op de berg

In Dreamscapes, de achtste aflevering van de kunstmanifestatie Beelden op de berg, legde Birthe Leemeijer een wandelroute door het arboretum aan. Op zes plaatsen zette ze een stuk tuin af met een bank en een hekje: een zompig grasveldje, een stuk rivierklei, een appelboompje. Om de overloop tussen kunst en tuin te benadrukken liet Leemeijer van iedere locatie de geur kunstmatig namaken.

Dreamscapes. Beelden op de berg 8. Arboretum Belmonte, Generaal Foulkesweg 94, Wageningen. T/m 13 sept, di t/m zo 11-17u. Inl 0317-410777 of www.beeldenopdeberg.nl

Kunst in Veere

Veere was jarenlang in trek bij gerenommeerde schilders, zoals Johannes Bosboom en Cornelis Springer, Jan Toorop, en de varende schilder W.B. Tholen.

Wat al deze kunstenaars bond was het spreekwoordelijke felle Zeeuwse licht dat aan veel van hun landschappen iets vervreemdends gaf. Op de expositie in De Schotse Huizen staan de permanente artistieke bewoners centraal, zoals Jan Heyse en Claire Bonebakker.

Heel de wereld trekt naar Veere. Kunst en cultuur in een Zeeuws stadje. T/m 2 nov Museum De Schotse Huizen, Kaai 25/27, Veere. Inl 0118-501744.

Martin Parr

De Kunsthal toont honderdvijftig werken van fotograaf Martin Parr (Epsom, Surrey, 1952), gemaakt tussen 1970 en 2002. Parr richt zich op de lifestyle van de middle-class en houdt de hedendaagse westerse, met name Britse samenleving, een spiegel voor. Zo toont zijn beroemde serie The Last Resort op even confronterende als droogkomische wijze de toeristische mallemolen in de Engelse badplaats New Brighton met etende en uitgebluste echtparen en toeristische attracties.

Martin Parr t/m 31 aug in de Kunsthal, Westzeedijk 341, Rotterdam. Di t/m za 10-17u, zo 11-17u

En verder

Malczewski (1854-1929). Schilder van de Poolse ziel. Drents Museum, Brink 1, Assen t/m 5 okt www.drentsmuseum.nl; Kadir van Lohuizen, Aderen, Kunsthal Rotterdam, Museumpark t/m 19 okt, di t/m za 10-17u zon- en feestdagen 11-17u. Inl 010-4400301 of www.kunsthal.nl; Een bedrieger in het paleis. Jacob de Wit (1695-1754). Paleis op de Dam, Amsterdam t/m 31 aug dag van 11-17u. Inl 020-6204060 of www.koninklijkhuis.nl/paleizen. Elke Krystufek Naakt & mobiel GEM, Stadhouderslaan 43, Den Haag t/m 28 sept, di t/m zo 14-22u. Inl 070-3381133.