Wonderen

Wonderen bestaan, zegt de KRO-televisie, maar wat is een wonder? Als ik het me goed herinner heeft de Nobelprijswinnaar Simon van der Meer in een interview met Max Pam eens uitgelegd dat het niet in strijd met de natuurwetten zou zijn als iemand het raam uitstapte en dan omhoog zou stijgen in plaats van naar beneden te vallen. Statistisch gezien zeer onwaarschijnlijk, dat zeker, maar een natuurwet zou er niet door gebroken worden.

Toch, als je iemand van de duikplank zou zien springen en hij steeg recht omhoog om na een tijdje in de wolken te verdwijnen, zou je dat niet zomaar opvatten als een zeldzaam, maar verklaarbaar natuurverschijnsel. Zou ik denken dat ik een wonder had gezien? Waarschijnlijk zou ik eerst een afspraak met de dokter maken.

De KRO biedt iedere zondagavond vier of vijf wonderen op de televisie en dagelijks nog een wonder op de radio. Het eerste televisiewonder van afgelopen zondag speelde in de oorlog. Iemand vertelde dat er een week lang 's nachts om 1 uur wel zo'n tien minuten lang op zijn raam werd gebonkt. Niemand te zien, geen voetsporen in het zand. ,,Je raakte er aan gewend, maar de eerste twee, drie dagen was het angstig.''

Die snelle gewenning mag op zichzelf al een wonder genoemd worden. Ik zou er waarschijnlijk nooit aan wennen als een onzichtbaar wezen iedere nacht tien minuten op mijn raam bonkte. Maar goed, na de oorlog bleek dat een oudere broer van de verteller in die periode in het concentratiekamp Dachau had gezeten. Hij had in die week veel aan het ouderlijk huis gedacht en zijn geest had zich losgemaakt van zijn lichaam om thuis in Den Haag op het raam te slaan.

Er kan geen twijfel aan bestaan dat deze serie uitzendingen door de katholieke kerk als pure blasfemie beschouwd moet worden. Net als de KRO aanvaardt de kerk de mogelijkheid van wonderen, maar om niet overspoeld te worden door wonderclaims is ze altijd heel voorzichtig geweest met de erkenning van specifieke gevallen. ,,Onze-Lieve-Vrouw lijkt me wat te veel te praten'', zei de aartsbisschop van Sydney dit jaar nog, als waarschuwing tegen een wildgroei van Mariaverschijningen.

De KRO, representant van de Nederlandse verwildering, biedt wonderen aan de lopende band en het hele arsenaal van occultisme, klopgeesten en afgodendienst, alles wat de kerk altijd een gruwel is geweest, wordt er bij ingezet.

Er is een website waarop wat achtergrondinformatie bij het programma wordt gegeven. Je kan er zien wat Confucius en Mohammed over wonderen dachten, er wordt wat geflirt met de wetenschap, maar wat de katholieke kerk van de dagelijkse wondertoevoer zou vinden wordt wijselijk in het midden gelaten.

Ik herinner me van lang geleden een ander televisieprogramma, waarin ook wonderlijke verhalen in beeld werden gebracht. Zo was er bijvoorbeeld een geliefd renpaard dat na zijn dood nog af en toe in de mist te zien was in de buurt van de renbaan waar het zijn triomfen had gevierd. Dat programma was onschuldig. Het toonde grappige sterke verhalen zoals ze in het café verteld kunnen worden en of je het geloofde of niet deed er eigenlijk niet toe.

De wonderen van de KRO hebben een veel zwaardere emotionele lading. Voor een dood paard dat af en toe nog een rondje loopt doen ze het tegenwoordig niet meer bij de televisie. Je moet uit een ander vaatje tappen om de door emotietelevisie geharde kijker nog bij de lurven te pakken. Wonderen in het concentratiekamp, poltergeist contra de holocaust. Ze zijn bij de KRO misschien halfzacht, maar zeker ook cynisch en bikkelhard.