Papa gokt niet met dollars

Om surrealist René Magritte te parafraseren: dit is geen roekeloze speculatie op een daling van de dollarkoers.

Valutarisico's afdekken is een vak apart. Bank en verzekeraar ING doet het wel, verzekeraar Aegon weer niet. En het ene afdekken is het andere niet. Bedrijven kunnen hun inkomstenstroom in dollars afdekken. Of de waarde van hun buitenlandse bedrijven. Of het verschil in waarde van hun buitenlandse dochters en de schulden in buitenlandse valuta die daar tegenover staan.

Wolters Kluwer boekt bijna de helft van zijn omzet (3,9 miljard euro in 2002) in de VS. Maar de uitgever heeft de bulk van zijn Amerikaanse dochters gefinancierd met schulden en eigen kapitaal dat in euro's luidt. Dat geeft wrijving bij valutatumult, zoals de laatste maanden.

De omstandigheden veranderen, maar achterin in zijn laatste drie jaarverslagen vermeldt Wolters Kluwer steeds dezelfde zin: de onderneming streeft ernaar om de invloed van de wijzigingen in valutakoersen op de nettowinst, de kasstroom en, in geringere mate, het eigen vermogen gedeeltelijk te beperken. Geruststellende woorden. Beperken. Gedeeltelijk.

Wolters Kluwer deed dat tot eind 2001 primair door de rentebetalingen op de schuld in euro's om te zetten in rentebetalingen in dollars. Dat ging via rentecontracten. Maar in 2002 gaat het concern een stap verder: niet alleen de rente op de schulden wordt omgezet, maar ook een deel van de schuld zelf. Dat gebeurt met valutatermijncontracten. Eind 2001 was het 182 miljoen euro. Eind 2002: 1,1 miljard euro. Januari 2003: 1,8 miljard, zegt het jaarverslag. In dertien maanden een vertienvoudiging.

De drie commissarissen die de financiële controlecommissie vormen, onder wie president-voorzitter H. de Ruiter (ook commissaris Ahold en Aegon) noemen de valutadekking niet specifiek in hun verslag over 2002. In zijn halfjaarbericht zweeg Wolters Kluwer vorige week over de valuta-afdekking, die ruim 200 miljoen euro voordeel heeft opgeleverd. De financiële analisten werden wel geïnformeerd.

De onderneming stopt de opbrengst van de valutatermijnhandel niet in de winst, maar direct in het eigen vermogen. Zo wordt Wolters Kluwer rijker, ondanks 115 miljoen euro verlies in het eerste halfjaar.

Het begrip valuta-afdekking krijgt een extra dimensie, zoals het corresponderende Angelsaksische begrip hedging een nieuwe betekenis heeft gekregen. Hedge funds waren in eerste aanleg beleggingsfondsen die risico's mochten afdekken. Nu staat een aantal bekend als beleggers die de risico's juist opzoeken.