FC Volendam verloochent achtergrond niet meer

Na vijf jaar is FC Volendam terug op het hoogste niveau. De club hield zich rustig op de transfermarkt. Volendam wil weer Volendam blijven.

Op een terrasje achter de Dijk formuleert technisch bestuurslid Wim Jonk in een paar zinnen de uitgangspunten van het beleid van FC Volendam, de naar de eredivisie teruggekeerde dorpsclub. ,,We missen de financiële middelen om zes, zeven spelers aan te trekken. Het zou ook in strijd met onze filosofie zijn. We willen dat onze eigen jeugd doorstroomt en dat kan niet als je te veel voetballers van buiten haalt. De consequentie kan zijn dat we daardoor na dit seizoen weer degraderen. Het zij zo.''

Met een begroting van 3,6 miljoen euro, een selectie waarin alleen de van Ajax gehuurde Ruud Kras (met FC Zwolle) eredivisie-ervaring heeft en een gemiddelde leeftijd die schommelt rond de 21, 22 jaar, stapt Volendam de eredivisie binnen. Het lijkt onbegonnen werk, een kamikaze-actie. Maar er schuilt een weloverwogen beleid achter deze aanpak. ,,Waar we voor staan is nu het belangrijkste'', meent Jonk. ,,We hebben lering getrokken uit het verleden. In 1999 is de club bijna failliet gegaan aan dure spelers die voor hoge salarissen werden aangetrokken. Ook de binding met de regio was weg. Het heeft jaren geduurd die te herstellen. Nu zie je dat spelers als Jack Tuyp, Maurice Buys en Gerrie Koning uit het eigen dorp zijn doorgebroken in het eerste elftal, terwijl het overgrote deel van de resterende selectie ook uit onze jeugdopleiding komt.''

Slechts Orlando Smeekes (Stormvogels/Telstar), Ruud Kras (gehuurd van Ajax) en Lindsay Wilson (geleend van PSV) kwamen de gelederen in het vissersdorp versterken. Jonk is nog bezig met een centrumspits. Hij zoekt een simpele goaltjesdief die het een uitdaging vindt om met Volendam minimaal ,,een jaar te knallen'' voor een bescheiden salaris. Jonk beseft dat er een zware wissel wordt getrokken op het onvolwassen elftal. ,,Trainer Henk Wisman zal gemiddeld dertig procent, veertig procent meer uit dit team moeten halen. Natuurlijk wil hij versterkingen, hij denkt ook aan zijn carrière. Maar het lijkt mij wel mooi om te zien of sommige spelers twee of drie treden hoger kunnen klimmen. En of ze bereid zijn daar verschrikkelijk veel voor te doen.''

Praten over voetbal in het algemeen en FC Volendam in het bijzonder betekent voor Jonk dat hij zijn verdriet even naar de achtergrond kan verdringen. Drie weken geleden overleed totaal onverwacht zijn 71-jarige vader. Na een fietstocht - hij reed elke dag nog vijftien tot twintig kilometer - zakte hij voor de ogen van zijn vrouw op een stoel in elkaar. Wim Jonk zoekt nog naar oorzaken die er misschien niet zijn. De voormalige 49-voudige international, die uitkwam voor Volendam, Ajax, Internazionale, PSV en Sheffield Wednesday, heeft zijn trouwste fan verloren. Een jaar geleden kocht hij voor zijn ouders een prachtig huis op de Dijk met uitzicht op de Zuiderzee. ,,Dit heeft hij tenminste nog kunnen meemaken. Dat geldt ook voor de promotie. Mijn vader, een visverkoper, volgde FC Volendam de laatste jaren niet meer op de voet. Maar die prestatie in de nacompetitie vond hij een geweldige happening. Zijn dood kan ik nog moeilijk plaatsen, te meer daar ik geen mogelijkheid heb gehad om afscheid van hem te nemen.''

De vroegere stilist vertoeft nu veel bij zijn moeder. In de tijd die resteert bouwt hij aan het nieuwe FC Volendam. Sinds een paar jaar vervult hij een onbezoldigde technische functie bij de befaamde voetbalclub. ,,Ik heb altijd gezegd: `Als ik stop met voetballen ga ik wat terugdoen voor de club'. Hier is zoveel winst te boeken. Ik zie het als een goede leerschool en een uitdaging. Met hele beperkte middelen moet je creatief zijn.''

Sinds kort is Jonk in het bezit van het trainersdiploma TC1. Hij heeft weliswaar een bestuurlijke functie, maar hij geeft ook individuele training (,,het trainingsveld is voor mij heilig'') aan gevorderde jeugdspelers. Het past in de filosofie die hij en de huidige leiding van Volendam nastreven. ,,Zelf heb ik in het tweede elftal ooit met Gerrit Mühren mogen werken. Hij leerde mij onder meer hoe ik me moest opstellen in het positiespel. Het is pure noodzaak dat voetballers individueel worden bijgestaan. En wie kunnen dat beter doen dan oud-profs? Zij weten wat erin zo'n jonge voetballer omgaat. Pier Tol (ex-AZ red.) traint op maandagochtend ook jeugdspelers. Ik zou heel graag meer oud-spelers als Gerrit Mühren erbij willen betrekken, maar hij is in dienst van Ajax. We zijn de afgelopen jaren bezig geweest structuur aan te brengen in onze kweekvijver. Aangezien wij met beperkte middelen moeten werken zal onze jeugdopleiding altijd belangrijk blijven. En dan mag het niet gebeuren dat een jongetje van zeven thuiskomt met de mededeling dat hij niet met plezier heeft getraind.''

Aan het einde van de jaren negentig, toen Volendam zich probeerde te versterken met spelers als Marcel Valk, Marco Gentile, Dejan Govedarica en Marco Boogers, bestond misschien de indruk dat Volendam geen talent meer voortbrengt. Niets is momenteel minder waar, stelt Jonk. ,,We hebben met twaalf, dertienhonderd leden nog steeds een van de grootste amateurverenigingen van Nederland. Er is echt heel veel aanwas uit Volendam zelf. Want slechts veertig, vijftig jongens komen van buiten het dorp en dan nog uit de directe omgeving zoals Edam, Purmerend en de Zaanstad. Een aantal jaren constateerden wij dat veel jeugdspelers op oudere leeftijd afhaakten. Daar begint dankzij een betere begeleiding een kentering in gekomen. Hadden we eerst vier elftallen bij de A-junioren, nu zijn dat er zes, zeven. Het voetbal leeft nog echt in Volendam.''

Dit is de vierde en laatste aflevering in een serie artikelen voorafgaand aan het voetbalseizoen 2003-2004 waarin de terugkeer centraal staat.

    • Erik Oudshoorn