Een menu voor arm Nederland

De Voedselbank in Berkel en Rodenrijs deelt elke week aan 500 gezinnen in heel Nederland voedselpakketten uit met producten die anders vernietigd zouden worden. `Iedereen heeft recht op een menswaardig bestaan.'

,,In Nederland wordt zo ontzettend veel weggegooid. Pruimenjam met een aardbeienjamsticker, brood van een dag oud, taart die een versiering mist. Het wordt vernietigd of verwerkt tot compost en veevoer. En dat terwijl mensen met een laag inkomen die goederen goed kunnen gebruiken. Iedere balans is zoek'', aldus Clara Sies. Zij en haar echtgenoot Sjaak hebben vorig jaar de Voedselbank opgericht, een organisatie van vrijwilligers die voedselpakketten verspreidt onder gezinnen met een minimuminkomen.

Voedselfabrikanten en kleine ondernemingen sponsoren `de bank' door afgekeurde artikelen met productiefouten, overschotten of actieartikelen te leveren. ,,Het kost hun meer geld om die te vernietigen of te voorzien van een nieuwe verpakking'', legt Clara uit. Bovendien kunnen de bedrijven de gesponsorde artikelen als giften aftrekken van de belasting.

Er zijn zelden mensen die voor zichzelf een pakket aanvragen. ,,De gêne is te groot'', denkt Sjaak. In de meeste gevallen wijzen maatschappelijk werkers, thuiszorg, geestelijke gezondheidszorg, of kerken de mensen op het bestaan van de Voedselbank. Ze halen meestal hun pakketten op bij die instellingen. ,,Het is niet de bedoeling dat mensen structurele hulp van de Voedselbank krijgen, het is een noodoplossing.'' Een gezin met kinderen komt in aanmerking voor hulp als het maximaal 350 euro per maand overhoudt aan `leefgeld' voor voedsel en kleding. ,,Voor hen zit er niet meer in dan boodschappen doen bij de Aldi en op de markt. Iedereen heeft recht op een menswaardig bestaan'', zegt Sjaak.

In de opslagplaats in Berkel en Rodenrijs staan potjes en kartonnen dozen hoog opgestapeld. Het pand is te klein en wordt waarschijnlijk eind september gesloopt. De stichting zoekt een nieuwe ruimte, ,,liefst gratis of goedkoop''. Op de meterslange behangtafels liggen opvouwbare kratten, ook geschonken. Tussen de nauwe rijen stellen vrijwilligers elke week voedselpakketten samen. Het menu van deze week bestaat onder andere uit bloemkool, paksoi, tomaten, druiven, rijst, rookworst en brood.

,,De inhoud is elke week een verrassing'', zegt Clara. In de nieuwe ruimte wil het echtpaar Sies ook koeling hebben om zuivel- en vleesproducten te kunnen bewaren. ,,Laatst moesten we 1 ton Zeeuwse mosselen afslaan. Die konden we hier niet goed houden.''

Vorig jaar had de Voedselbank 40 gezinnen waar pakketten naar toe gingen, tegenwoordig 500. Het gaat om mensen van allerlei nationaliteiten, ook buiten Rotterdam tot in Limburg en Friesland. ,,Er zitten alleenstaande moeders bij, uitkeringsgerechtigden, vluchtelingen en mensen met hoge schulden'', zegt Clara. Het echtpaar Sies denkt dat de aanvragen alleen maar zullen toenemen door de economische teruggang en aangekondigde bezuinigingen. ,,Het is triest dat de Voedselbank in Nederland hard nodig is'', aldus Clara. ,,Het zou eigenlijk overbodig moeten zijn'', zegt Sjaak.

Sjaak en Clara weten uit eigen ervaring hoe moeilijk het is om rond te komen met weinig geld. Hun confectiebedrijf ging failliet, het gezin leeft van een uitkering. ,,We teren niet op gemeenschapsgeld. We zijn vrijwilligers voor de Voedselbank'', zegt Clara. Ze doen het werk ook uit christelijke overtuiging. ,,Maar we zijn geen zendelingen. We willen iets betekenen voor de samenleving.''

,,Aanvankelijk wilde ik de hulp niet aanvaarden, maar nu ben ik er blij mee'', zegt een jonge Turkse vrouw in haar bescheiden ingerichte flat in de buurt van Rotterdam. Ze wil anoniem blijven. ,,De buren zouden er misschien raar van opkijken en ik wilde op mijn eigen benen staan.''

Ton van Bakel, vrijwilliger in Aarle-Rixtel, bedient veertig gezinnen in zijn woonplaats. Sinds kort ook een 70-jarige vrouw die ondervoed was opgenomen in een ziekenhuis. ,,Niemand had het in de gaten, zelfs haar kinderen niet, omdat ze zich groot

hield. Politici zeggen dat er geen armoede is in Nederland. Dat zijn alleen maar mooie praatjes.''