Weer overleg nieuw landbouwbeleid

De Europese landbouwministers hebben vanmiddag hun marathonberaad over een ingrijpende hervorming van het landbouwbeleid hervat. Eurocommissaris Fischler en het Griekse voorzitterschap zouden in Luxemburg een nieuw compromisvoorstel op tafel leggen, nadat onderhandelingen vorige week waren afgebroken.

Volgens bronnen bij de Europese Commissie wil Eurocommissaris Fischler slechts gedeeltelijk tegemoet komen aan bezwaren van vooral Frankrijk. Dat land verzet zich tegen volledige ontkoppeling van de directe inkomenssteun aan boeren van de productie. Volgens Griekse diplomaten werd tot het laatste moment nog aan een nieuwe mogelijke compromisformule gesleuteld.

De Franse minister, Gaymard, voorspelde gisteren ,,zeer moeilijke'' gesprekken. Het Griekse voorzitterschap onderstreepte dat alle ministers er deze week uit willen komen en dat de hervorming niet op de agenda van de EU-top dit weekeinde in Thessaloniki komt. Ontkoppeling van de ruim 30 miljard euro aan jaarlijkse inkomenssteun is de kern van het hervormingsplan. Boeren kunnen dan gaan produceren wat de consument wenst en niet wat de meeste subsidie uit Brussel oplevert. Ook kunnen boeren worden beloond voor zaken als milieuzorg, voedselkwaliteit en dierenwelzijn. De hervormingen moeten binnen het landbouwbudget van 43 miljard euro per jaar blijven, dat vrijwel is bevroren tot 2013.

Vorige week sloten de Franse president Chirac en de Duitse kanselier Schröder al tevoren een akkoord over de landbouw. Duitsland wil hiermee voorkomen dat de hervorming vastloopt. Volgens het akkoord zou er slechts een gedeeltelijke ontkoppeling mogen komen in de graan- en de rundersector van respectievelijk 60 en 40 procent. Volgens Commissiekringen wil Fischler in de graansector vasthouden aan een veel verdergaande ontkoppeling. Wel is hij tot meer concessies bereid voor de rundersector, omdat hier een groter risico bestaat dat boeren hun activiteiten staken bij volledige ontkoppeling van de steun. Vorige week hield Fischler in een eerste compromisvoorstel nog vast aan volledige ontkoppeling, waarbij alleen een voor achtergebleven regio's en enkele producten uitzonderingen werden gemaakt. Zo waren er voor Nederland tegemoetkomingen voor de sectoren van de aardappelzetmeel en de vollegronds groenten, groenten die niet in een kas verbouwd worden. Nederland vreesde voor vollegronds groenten oneerlijke concurrentie van gesubsidieerde boeren, omdat voor deze producten geen subsidies uit Brussel worden verstrekt. Fischler zou ook overwegen individuele lidstaten enige vrijheid te geven bij ontkoppeling van inkomenssteun. De Nederlandse minister Veerman, die Fischlers hervormingsplan steunt, had hierom vorige week gevraagd. ,,We kijken of een zekere flexibiliteit mogelijk is'', zegt een hoge functionaris.

Eurocommissaris Fischler wil vooralsnog vasthouden aan prijsverlagingen en markthervormingen in de graan- en zuivelsector, waartegen vooral Frankrijk zich heftig verzet. Hij waarschuwde eind vorige week nog voor een dreigend boteroverschot. Fischler wil verder vasthouden aan zijn plan een deel van de ontkoppelde inkomenssteun af te romen en te gebruiken voor financiering van markthervormingen en de EU-uitbreiding met nieuwe lidstaten.

Hij onderstreepte dat een ,,complete hervorming'' nodig is om te voorkomen dat over enkele jaren het debat moet worden heropend. Ook versterkt de EU dan haar positie in de WTO-ronde over handelsliberalisering.