Premiejagen op de mobiel bellende klant

Vodafone heeft ten onrechte klanten `afgepikt' van telecomagent BTC en moet van de rechter de schade vergoeden. BTC becijfert de schade op 4,4 miljoen, Vodafone komt niet verder 148.000 euro.

Het is niet voor het eerst dat belbedrijf Vodafone en de Amsterdamse telecomagent BTC elkaar voor de rechter treffen. In 2000 begon BTC een bodemprocedure waarin het bedrijf Vodafone ervan beschuldigt illegaal klanten af te pakken. Sindsdien treffen de twee kemphanen elkaar regelmatig voor de rechter in Maastricht, waar het Nederlandse hoofdkantoor van Vodafone staat.

BTC brengt als tussenpersoon zakelijke klanten aan bij verschillende belbedrijven, waaronder Vodafone. Geregeld zitten daar grote klanten bij, die honderden telefoonaansluitingen tegelijk afnemen. De afgelopen jaren kwam het volgens BTC stelselmatig voor dat, zodra BTC zo'n lucratieve klant bij Vodafone aanbracht, de eigen verkoopdienst van Vodafone die klant rechtstreeks benaderde met een beter aanbod, waardoor BTC die klant kwijtraakte.

Volgens de Nederlandse Agentuurwet, die de rechtspositie van tussenpersonen regelt, is dat verboden. Een door een agent aangebrachte klant blijft `eigendom' van de agent, tot die klant er zelf voor kiest naar een ander over te stappen. Volgens Vodafone zijn de BTC-klanten uit vrije wil overgestapt, maar BTC bestrijdt dit. Vodafone benaderde de BTC-klanten immers pas nadat BTC die klanten al had aangebracht. BTC-advocaat M. van der Dussen verwoordt het zo: ,,BTC heeft de klant binnengehaald, Vodafone gaat ermee vandoor.''

BTC loopt daardoor een `aanbrengpremie' van circa 250 euro per aansluiting mis. Ook hoeft Vodafone BTC geen vergoeding van twee procent over de bij de klant in rekening gebrachte belminuten te betalen en kan BTC geen aanspraak maken op de zogeheten `verlengingsvergoeding' van gemiddeld 166 euro per aansluiting. Die ontvangt een telecomagent als hij een klant na afloop van een jaarcontract, waarin een minimum aantal belminuten is afgesproken, opnieuw voor een jaar aan een minimale afname verbindt. BTC zegt tussen 1997 en 2003 bij elkaar 4,4 miljoen euro aan dit soort vergoedingen te zijn misgelopen.

Vodafone bestrijdt dit, maar verloor eerder dit jaar de bodemprocedure die BTC hierover aangespannen had. De kantonrechter bepaalde dat Vodafone de geleden schade aan BTC moest vergoeden. De hoogte kon hij niet vaststellen, omdat hij niet bij Vodafone in de boeken kon kijken om de door BTC opgevoerde 4,4 miljoen te verifiëren. Hij gebood Vodafone daarom binnen dertig dagen aan BTC schriftelijk opgave te verstrekken van de verschuldigde vergoedingen.

Vodafone ging in hoger beroep tegen het vonnis, maar moest wel binnen dertig dagen de gevraagde informatie verstrekken, op straffe van een dwangsom. Uit de opgave bleek dat Vodafone 148.000 euro aan BTC verschuldigd was, veel minder dan wat BTC claimt. ,,Onder protest'', aldus Vodafone-advocaat G. Endedijk, heeft Vodafone dit bedrag inmiddels aan BTC overgemaakt. ,,Maar als wij het hoger beroep winnen, moet BTC dat bedrag natuurlijk weer terugbetalen.''

BTC vindt dat Vodafone onvolledige informatie heeft verstrekt – een groot aantal voormalige BTC-klanten ontbreekt in het overzicht dat Vodafone heeft gemaakt – en houdt vast aan het bedrag van 4,4 miljoen. Omdat Vodafone volgens BTC niet aan het vonnis van de rechter heeft voldaan, vindt BTC dat Vodafone de dwangsom (450 euro per dag) moet betalen. Vodafone is daarop opnieuw naar de rechter gestapt, met het verzoek formeel vast te stellen dat aan het vonnis voldaan is, zodat de dreiging van de dwangsom wegvalt. BTC heeft ook een eigen verzoek ingediend, namelijk verhoging van de dwangsom naar 5.000 euro per dag, ,,zodat Vodafone stopt met het doelbewust tegenwerken van de uitvoering van het vonnis'', aldus advocaat Van der Dussen namens BTC.

Kantonrechter A. Adelmeijer heeft helemaal geen zin om te bepalen wie van de twee gelijk heeft. ,,Volgens mij legt BTC het vonnis te ruim uit en Vodafone te eng.'' Ze voelt er niets voor om Vodafone een dwangsom op te leggen. ,,Vodafone heeft zich wel degelijk ingespannen om te voldoen aan het gevraagde. Er is een berekening gemaakt en er is al een bedrag betaald.'' De vraag of Vodafone genoeg heeft betaald, beantwoordt ze niet. ,,Er loopt een hoger beroep, dus het Gerechtshof moet maar bepalen hoe hoog de schadevergoeding precies moet zijn.'' Het enige wat de beide partijen volgens haarvast kunnen doen, is een onafhankelijke accountant benoemen die in de boeken van Vodafone kan nagaan of de opgave van Vodafone compleet is en of de anderhalve ton die Vodafone nu betaald heeft voldoende is. Vodafone en BTC stemmen met haar voorstel in, waardoor de rechter geen uitspraak hoeft te doen. Adelmeijer: ,,Mooi, dan ligt er nu een basis waar u wat mee kunt.'' Wordt vervolgd.

In `Het Geding' komen juridische geschillen in het bedrijfsleven aan bod. Reacties: hetgeding@nrc.nl.