Tilburgse scholen willen af van het centraal eindexamen

Alle zes de havo/vwo-scholen in Tilburg willen een deel van het centraal schriftelijk examen vervangen door een andere vorm van toetsing. Met ingang van komend schooljaar willen ze de inbreng van de school vergroten, ten koste van het landelijke examen.

De huidige examens sluiten slecht aan bij het tweede fase-onderwijs op havo en vwo, vinden de rectoren van de betrokken scholen. Met de nieuwe examens wil men ook een betere doorstroming naar hbo en universiteit bereiken.

Onder de naam Pact (Pilot Aanpassing Centrale examens Tilburg) hebben de scholen hun voorstel ingediend bij het ministerie van Onderwijs. Het ministerie moet ontheffing verlenen voor de scholen mogen afwijken van de wettelijke regels ten aanzien van het centraal schriftelijk eindexamen. Nu worden examencijfers voor de helft bepaald door het schoolexamen, en voor de andere helft door het landelijke examen. De scholen willen, aanvankelijk voor één of twee vakken, een verschuiving naar 60 procent school en 40 procent landelijk. Na verloop van tijd moet het cijfer volledig door de school zelf worden bepaald.

Volgens H.M.H. Vercoulen, rector van 2College (uitgesproken op zijn Engels: two-college) Noord, West en Oisterwijk, streeft men naar een betere aansluiting van de examens op het onderwijs in de bovenbouw van havo en vwo. ,,De onderwijskundige vernieuwing van de tweede fase komt niet tot uiting in de examens. Het centraal schriftelijk examen test formele kennis, terwijl de tweede fase is gericht op leren leren, zeg maar functionerende kennis. Dergelijke kennis kan beter worden getoetst met andere middelen'', zegt Vercoulen desgevraagd.

Rector Vercoulen denkt aan een portfolio, waarbij prestaties van leerlingen over langere tijd worden gevolgd, of een assessment, waarbij presentaties van leerlingen worden beoordeeld door een commissie. De scholen willen zich wel houden aan de landelijke eindtermen, en denken zelf objectief meetbare toetsvormen te kunnen ontwikkelen.

Het Tilburgse initiatief komt voort uit overleg tussen voortgezet en hoger onderwijs in de regio. ROC Midden-Brabant, de Brabantse Fontys Hogescholen, Hogeschool Brabant, Universiteit van Tilburg en TU Eindhoven zijn betrokken bij het plan, hun medewerkers nemen deel aan de toetsing door de scholen zelf. Rector A. Gussenhoven van het Koning Willem II College: ,,Ook als we geen toestemming krijgen van het ministerie, gaan we in ieder geval door om samen met het hoger onderwijs nieuwe examens te ontwikkelen.''

In het vmbo werden dit jaar voor het eerst centraal schriftelijke examens afgenomen. Leraren en leerlingen vonden het niveau veel te laag, blijkt uit een evaluatie in het mogen verschijnende Onderwijsblad. Vooraf werd gevreesd dat de examens juist te moeilijk zouden zijn.