Chimpansee - Homo

Het artikel `Allemaal Homo' in de bijlage W&O van 24 mei wekt de indruk dat ik een politieke overweging een argument zou vinden om de chimpansee in het geslacht Homo op te nemen. Maar dat zou een verwarring van motief en effect zijn, die de integriteit van de wetenschap ontoelaatbaar zou aantasten. Ja zeker, de consequentie van het opnemen van de chimpansee in het geslacht Homo zou wel eens kunnen zijn, dat het handvest van de rechten van de mens van de Verenigde Naties op hem van toepassing zou kunnen worden verklaard. Voor de chimpansee zou dat een zeer welkom gevolg zijn. Een beschermende hand zou hij heel goed kunnen gebruiken, gezien de dreigende uitroeiing die hem boven het hoofd hangt.

Maar die stem in de Verenigde Naties? Wat voor stem? Daar zit de essentie van mijn verdere opmerking. Ofschoon de moleculair-genetische overeenkomsten een zeer verdedigbaar en ook zoölogisch normaal argument vormen voor het standpunt van Morris Goodman, hoeven zij niet het enige te zijn! Kleine genetische verschillen kunnen belangrijke, ecologisch relevante verschillen in de ontwikkeling tot gevolg hebben. En als je die weegt, dan zou je kunnen laten meetellen of de chimpansee zich in de `ecologie van de Verenigde Naties' wel thuis zou voelen. Zouden ze overtuigend het woord voeren in het debat in de algemene vergadering? Heel wat mensen (Homo, bedoel ik) halen nu opgelucht adem. En op dit moment realiseer je je dat het afwijzen van de toekenning van de genusstatus Homo aan de chimpansee evenzeer door wetenschappelijk onzuivere argumenten kan worden ingegeven.

Pikant detail. Een ruwweg 2 miljoen jaar geleden levende Hominoide hebben we de naam Homo habilis gegeven. Toch had hij met minder dan 700 cc een herseninhoud die weliswaar groter was dan die van de hedendaagse chimpansee, maar toch nog niet de helft bedroeg van die van de hedendaagse mens. Hij zou in de algemene vergadering van de VN ook maar een uiterst povere figuur geslagen hebben. Maar hij liep wel rechtop! Kortom, wat vind je als zoöloog belangrijk? Daar valt over te discussiëren, onbevangen graag.