Kabinet bezuinigt 2 miljard euro extra

Het nieuwe kabinet bezuinigt nog dit jaar twee miljard euro op de begrotingen van de verschillende departementen. Ministeries krijgen de prijsstijging dit jaar maar zeer gedeeltelijk gecompenseerd en ook de loonstijging wordt maar deels uitbetaald. Daarnaast wordt er op zorg, huursubsidie, ontwikkelingssamenwerking en kinderopvang bezuinigd.

De bezuinigingen zijn nodig om de overschrijdingen in met name de zorg te kunnen opvangen. Daar vallen de kosten ruim een miljard euro hoger uit dan gepland. Ook de extra uitgaven voor huursubsidie en de bestrijding van de vogelpest zorgen voor tegenvallers.

Dat blijkt uit de Voorjaarsnota 2003 die het nieuwe kabinet woensdag tijdens de eerste officiële ministerraad heeft vastgesteld. Door de bezuinigingen, die eigenlijk pas in 2004 zouden ingaan en deel uitmaken van het zogenoemde Hoofdlijnenakkoord van Balkenende, blijven de uitgaven van het Rijk per saldo binnen de daarvoor afgesproken kaders.

Het tekort op de begroting (het EMU-saldo) is inmiddels opgelopen tot 1,6 procent (acht miljard euro) van het bruto binnenlands product (bbp). Vorig jaar ging het kabinet nog uit van een tekort van 0,5 procent bbp. Het grotere tekort wordt vooral veroorzaakt door tegenvallende belastinginkomsten (vooral de winstbelasting), die bijna zes miljard lager uitvielen dan verwacht. Door een verhoging van de AWBZ-premie (bijzonder ziektekosten) en hogere premie-inkomsten bij de werknemersverzekeringen komt de tegenvaller aan de inkomstenkant van de begroting uit op 4,9 miljard euro.

De economische groei viel de helft lager uit dan waar vorig jaar nog mee gerekend werd en komt in 2003 volgens Financiën uit op 0,75 procent. Daarmee blijft Nederland achter bij de gemiddelde groei in Europese landen, waar de economie met 1,3 procent toeneemt.

Uit de nota blijkt verder dat de werkloosheid verder is opgelopen tot 415.000 personen. De inflatie is iets lager dan geraamd: 2,25 procent. De loonstijgingen vallen lager uit dan de geraamde 3,25 procent, maar bedragen nog altijd 2,75 procent. Het nieuwe kabinet wil de loonstijging volgend jaar beperken tot 1,5 procent, evenveel als de verwachte inflatie in 2004.