Eén top voor heel defensie

De afzonderlijke bevelhebbers van de Koninklijke Landmacht, Luchtmacht en Marine zullen verdwijnen. De krijgsmachtdelen zullen over drie tot vijf jaar direct worden aangestuurd door Nederlands hoogste militair, de chef-defensiestaf (CDS).

Dit heeft minister Kamp (Defensie) woensdag na het eerste beraad van het nieuwe kabinet op een persconferentie verklaard. De positie van de bevelhebber van de Koninklijke Marechaussee, die ook verantwoording schuldig is aan de minister van Binnenlandse Zaken, blijft onaangetast.

Het kabinet gaat hiermee een stap verder dan de commissie-Franssen, die vorig jaar adviseerde de positie van de chef-defensiestaf aanzienlijk te versterken om de samenhang in het defensiebeleid te bevorderen. De commissie onder leiding van de Zuid-Hollandse commissaris van de koningin J. Franssen bepleitte echter niet de afschaffing van de bevelhebbers van de krijgsmachtonderdelen. Wel was een veel gehoord verwijt in Den Haag dat de bevelhebbers van de verschillende krijgsmachtonderdelen te vaak optraden als de behartigers van de belangen van hun eigen koninkrijkjes.

In de door Kamp aangekondigde plannen neemt de chef-defensiestaf niet alleen de leiding over vredesoperaties over, maar komen ook alle taken op het gebied van de planning bij de defensiestaf te liggen. Hierdoor wordt de functie van de bevelhebbers in feite overbodig. Het opleiden en oefenen van eenheden wordt de verantwoordelijkheid van lagere, operationele commandanten.

Kamp verklaarde dat de huidige drie bevelhebbers het overgangsproces de komende jaren moeten trekken. Daarmee hebben ze volgens hem al ingestemd. Hij omschreef hen als ,,onze beste mensen''. Kamp: ,,De staatssecretaris en ik stellen de veranderingsgezindheid van de bevelhebbers en hun bereidheid om ook op het hoogste niveau ingrijpende maatregelen te nemen op prijs.''

De huidige chef-defensiestaf, vice-admiraal L. Kroon, wiens ambtstermijn al eerder werd verlengd, zal volgens Kamp naar verwachting nog een jaar aanblijven. In Defensiekringen in Den Haag wordt luchtmacht-chef D. Berlijn als opvolger van Kroon genoemd.