Roddels bepalen huwelijksmores

Nog steeds halen jonge Turken en Marokkanen hun partner uit het thuisland van hun ouders. Jongens vinden de hier opgegroeide meisjes te losbandig, de meisjes achten de jongens bekrompen.

Hafida (30) woont sinds haar kinderjaren in Nederland, zij is ook hoogopgeleid, heeft een goede baan, leeft volgens bepaalde islamitische regels. Zo is zij bijvoorbeeld nog steeds maagd. Bovendien is zij met haar spontaniteit en haar slanke lichaam aantrekkelijk voor mannen. Toch komt Hafida maar niet aan de man. Ook al heeft ze de vijver waarin ze vist de laatste jaren groter gemaakt. Haar partner hoeft niet langer Marokkaans te zijn. ,,Als het maar klikt, mag-ie zelfs een Zuid-Afrikaanse moslim zijn.''

Iedereen trouwt met mensen in Marokko, zowel jongens als meisjes, klaagt Hafida. ,,De jongens denken dat wij, Marokkaanse meisjes in Nederland, allemaal slecht zijn, dat we niet deugen en met Jan en alleman in het bed zijn gedoken.'' Rachid, ook een gefingeerde naam om redenen van privacy, bevestigt dat. ,,Meisjes hier houden zich niet aan islamitische normen en waarden'', zegt de student bedrijfseconomie van Marokkaanse komaf. Vorig jaar heeft hij een maagd, een familielid in Marokko, gehuwd.

Tot dan toe heeft hij een paar keer relaties gehad met Marokkaans-Nederlandse vrouwen. Met niet één van hen heeft hij ooit overwogen te trouwen. ,,Als je met iemand hier trouwt en ze heeft eerder een vriendje gehad, gonst het van de roddels en heb je je familie te schande gemaakt.'' Rachid vermoedt dat meisjes in Marokkaanse steden wat vriendjes betreft ,,misschien wel nog erger zijn''. ,,Maar niemand hier die dat weet. Als je iemand uit Marokko haalt, heb je in ieder geval de roddels niet.''

Door het grote wantrouwen tussen seksen en de ten minste even grote bemoeienis van de ouders huwen jonge allochtonen nog steeds met partners uit landen van de herkomst van de ouders. Dat blijkt uit Trouwen over de grens waarop Erna Hooghiemstra gisteren promoveerde aan de Universiteit van Amsterdam. Het huwelijk is tegenwoordig nog de enige – legale – mogelijkheid voor volwassen Turken en Marokkanen om naar Nederland mogen komen. In 2001 vormden de huwelijkspartners met zo'n 6.500 Turken en Marokkanen in ieder geval de grootste groep nieuwe migranten uit die landen.

Als Hafida niet op haar strepen had gestaan, was zij uitgehuwelijkt aan een voor haar geregelde man uit het land van haar ouders. Zo'n zeven jaar geleden werd zij in de vakantie gepresenteerd aan een man die ze nauwelijks kende. Het is dat zij dreigde met zelfmoord dat het niet doorging. Sindsdien had ze de vrijheid om haar soulmate zelf te zoeken. Vorig jaar dacht ze hem eindelijk te hebben gevonden, maar ze moest hem dumpen na de sterke wens van zijn ouders om een nicht in Marokko te huwen in plaats van de in onzedelijk Nederland opgegroeide Hafida. Wie weet wat ze had uitgehaald hier, terwijl men met de nicht wist wat ze in huis haalden.

Naast de `garantie op eer' spelen volgens Rachid ook de sterke familiebanden een rol bij de keus voor een partner uit Marokko. ,,Veel jongens trouwen wel uit liefde, zeker. Maar ze vinden het ook belangrijk dat ze hun familie helpen.'' In afwachting van de broodnodige MVV (Machtiging Voorlopig Verblijf) om naar Nederland te mogen komen, verblijft de vrouw van Rachid nog steeds in Marokko. Rachid moet beschikken over een eigen woonruimte em hij moet minimaal 130 procent van het minimumloon verdienen om zijn vrouw te laten overkomen. De strenge regels schrikken zijn ongehuwde vrienden af, zegt Rachid. ,,Ze overwegen een meisje in Nederland te zoeken.''

Maar dan moeten ze risico's op eerdere vriendjes en mogelijke roddels voor lief nemen, beseffen ze ook. Zou Rachid zijn vrouw ook gehuwd hebben als ze eerder een vriendje had gehad? ,,Dat ligt gevoelig'', zegt de student. Hoe moeilijk ook, hij zou een oppervlakkig vriendje nog wel hebben geaccepteerd. ,,Het meisje waar je mee trouwt moet wel maagd zijn, anders is het onmogelijk.''

Hafida kon niet opboksen tegen de vooroordelen van haar ex-schoonmoeder in spe over `losbandige meiden' hier. Terwijl Hafida juist elke intieme omgang met jongens en mannen heeft ontweken om haar ouders en toekomstige man gezichtverlies te besparen. Het onderdrukken van haaar seksuele behoeftes kostte ook weer niet veel inspanning, zegt ze nu. Door de vele waarschuwingen van haar moeder dat seks voor het huwelijk haar slechts disrespect zou opleveren, de kans op een goed huwelijk en dus geluk totaal zou wegnemen en de eer van de hele familie bij de fundamenten zou aantasten, bleef haar niet veel lust over. ,,Mijn ouders wonen in een kleine stad waar de sociale controle onder Marokkanen enorm is. Als ik naar een café ging, kreeg ik al schuldgevoelens. `Wat zullen ze nu over me roddelen'.'' Voordeel van dit nadeel: Hafida stortte zich op haar hbo-studie.

Vorig jaar wilde ze met haar vriend eindelijk all the way gaan. Ze hadden immers serieuze plannen. Ze hoefden niet meteen te trouwen, als ze maar in het bijzijn van hun ouders elkaar beloftes deden over hun toekomst. ,,Dan konden we onze relatie gaan consumeren. Hij schrok vreselijk. Hij bleek echt conservatief te zijn. Na ons huwelijk zou hij voor het inkomen zorgen en ik moest het huishouden doen en kinderen baren.'' Toen hij ook nog eens ging twijfelen tussen zijn nicht en Hafida, beëindigde Hafida de relatie.

Sinds kort woont Hafida op zichzelf. Nu ze niet langer leeft onder de vleugels van haar ouders voelt Hafida de seksuele behoeftes steeds vaker opkomen. ,,Ik ben nu oud genoeg om de risico's op waarde in te schatten'', zegt ze. ,,Het is een kwestie van tijd dat ik me laat ontmaagden'', schaterlacht ze.

Steeds meer Marokkaanse en Turkse meisjes worden seksueel actief, blijkt ook uit de aantallen abortussen onder hen. 5,2 Procent van de vrouwen die in 2000 een zwangerschap lieten afbreken in een kliniek was van Marokkaanse afkomst, 4,2 procent was Turks. De cijfers laten zien dat vooral in Nederland geboren meisjes steeds meer abortus laten plegen. Velen laten ook regelmatig hun beschadigde maagdenvlies herstellen. Hierover bestaan echter geen cijfers. Duidelijk wordt uit een onderzoek uit 1997 dat vooral meisjes tussen 15 en 24 jaar hymenconstructie ondergaan. ,,Veel meisjes ervaren het omgaan met de maagdelijkheidsnorm als een verantwoordelijkheid waarbij met name respect en genegenheid naar hun ouders toe voorop staat'', stelden onderzoekers Neef en Mouthaan.

Een bevriende Turkse sociale werkster liet op haar 27ste haar vlies herstellen in een kliniek. Ze had een leuke Turkse man ontmoet met wie ze wilde trouwen. Hij ging ervan uit dat ze maagd zou zijn. Ze wilde niet toestaan dat zijn bekrompenheid haar geluk in de weg zou staan en liet haar `maagdelijkheid' kunstmatig herstellen. ,,Als hij eist dat een vrouw in Nederland nog steeds maagd is, vraagt hij erom bedonderd te worden'', verantwoordde ze destijds de ingreep. Uiteindelijk is zij getrouwd met een andere Turkse man uit Nederland, die zich niet liet weerhouden door haar seksueel verleden.