Turkije winnaar Eurovisie Songfestival

Turkije heeft zaterdagavond voor het eerst het Eurovisie Songfestival gewonnen – op het allerlaatste moment, met twee punten voorsprong op België en drie op Rusland. Nederland belandde op de dertiende plaats, te laag om in 2004 verzekerd te zijn van een finaleplaats. Alleen door goed te scoren tijdens de extra voorronde, die volgend jaar wordt geïntroduceerd, zou Nederland zich weer in het internationale strijdperk kunnen plaatsen.

De Nederlandse deelneemster Esther Hart hield zich kranig toen ze gisteren uit Riga terugkeerde op Schiphol, maar gaf wel toe te hebben gehoopt op een plaats in het linkerrijtje op het scorebord, waar de eerste twaalf landen stonden.

De zangeres Sertab Erener, die namens Turkije de vrouwenemancipatie bezong in het lied Every way that I can, haalde 167 punten binnen met haar oriëntaalse timbre op een westerse beat, versierd met haremdans. Turkije staat nu, in de aanloop naar het lidmaatschap van de Europese Unie, voor de taak het volgende Songfestival te organiseren. Daartoe behoort ook de nieuwe voorronde, die door de European Broadcasting Union is ingesteld om alle geïnteresseerde landen een kans op een finaleplaats te geven. Alleen de tien hoogst scorende landen, plus de belangrijkste Songfestival-financiers Groot-Brittannië, Frankrijk, Duitsland en Spanje, staan voortaan automatisch in de finale.

Van deze vier kernlanden kwam overigens alleen Spanje op eigen kracht hoog genoeg. De andere drie eindigden niet bij de bovenste tien – met de nul punten voor de Britse inzending, Cry baby van het duo Jemini, als dieptepunt. Volgens diverse Britten, onder wie BBC-commentator Terry Wogan, heeft de rest van Europa wraak genomen op de Britse betrokkenheid bij de aanval op Irak. Dat het nummer ver onder de maat was, en bovendien door de zenuwen lang niet zuiver klonk, liet Wogan buiten beschouwing. Nederland haalde 45 punten, onder meer uit Malta (7), België (8) en Rusland (10).

Zeventien van de 26 liedjes werden geheel in het Engels gezongen en drie voor de helft. België zong in een fantasietaal met Keltische klanken, terwijl het Russische meisjesduo t.A.T.u in de eigen taal aantrad. Hoewel ze vooraf enige opwinding teweeg hadden gebracht met een provocerend bedoelde lesbische pose, gingen ze tijdens de uitzending niet verder dan een kusje aan het slot. Wel behoorden ze langdurig tot de kanshebbers op de eerste plaats; pas toen het laatste land (Slovenië) de twaalf punten aan Turkije bleek te geven, werden België en Rusland gepasseerd.

Nu de Turken het festival hebben gewonnen zonder hun eigen muzikale idioom geheel te verloochenen, is in Griekenland geopperd om voortaan niet meer te proberen volledig westers te klinken. Dat het door de Grieken ingezonden Never let you go niet lager kwam dan de zeventiende plaats, was vooral te danken aan de twaalf punten die – traditiegetrouw – uit Cyprus kwamen. Zelf kreeg Cyprus twaalf punten uit Griekenland. Overigens behoorde Turkije, met zeven punten, ook tot de Griekse favorieten. In het verleden hebben de Turken wel eens hulp van de Nederlandse meidengroep The Dolly Dots gekregen om wat minder Turks te klinken.

De uitzending van de finale op Nederland 2 trok zaterdagavond in Nederland ruim 3,6 miljoen kijkers. De Turkse televisie organiseert het festival volgend jaar in het Atatürk-stadion in Istanbul.