De mavo

`Op welke school zit jouw zoon eigenlijk?'

`Op de mavo-afdeling van de scholengemeenschap hier vlak in de buurt, een school voor mavo, havo en vwo?'

`Dat mag je niet meer zeggen. Dat was zo.'

`Wat is er dan veranderd?'

`Nou, eigenlijk helemaal niets, maar...

`Maar als er niets veranderd is, waarom is het dan verkeerd om te zeggen dat die jongen op een school voor mavo, havo, vwo zit?'

`Je moet me ook even uit laten praten. Er is niets veranderd, maar de mavo bestaat niet meer.'

`Wat vertel je me nou? De mavo...'

`Stil, dat woord mag je niet meer gebruiken. Mavo, dat is verboden. Jouw zoon zit op een school voor de theoretische leerweg van het vmbo, havo en vwo.'

`Nou, dat is een hele mond vol. Maar waarom hebben ze dat zo veranderd als jij zegt dat er niets veranderd is?'

`Dat is eigenlijk een heel verhaal, maar ik zal proberen het uit te leggen. De mavo was oorspronkelijk een soort van havo, maar dan een jaar korter en minder moeilijk. Dus was het heel gewoon dat leerlingen doorstroomden van de mavo naar de havo. Daarna heeft men op de mavo allerlei lagere niveaus ingevoerd. Daarmee trok die leerlingen aan voor wie de mavo tot dan toe te moeilijk was.'

`Dat waren, neem ik aan, leerlingen die daarvoor naar het vbo gingen?'

`Inderdaad. Dat vbo liep dus leeg en werd steeds meer een vergaarbak voor de zwakste en minst gemotiveerde leerlingen.'

`Maar waarom nu dan die mavo opgeheven? Dat was vroeger toch een degelijke opleiding met alle mogelijkheden tot maatschappelijke stijging?'

`Inderdaad vroeger. Maar door al die lagere niveaus was het verschil met de havo voor het gros van de mavo-leerlingen uitgegroeid tot een brede en diepe kloof. En toen was de gedachte: als die kloof met de havo zo groot is, laten we dan die mavo maar voegen bij het vbo. We noemen dat alles vmbo, en onderscheiden daarin dan verschillende niveaus. Die niveaus noemen we dan niet niveaus, want dat klinkt zo onvriendelijk, maar leerwegen, die variëren van zeer praktisch tot zeer theoretisch. En die theoretische is dan de opvolger van de oude, degelijke mavo.'

`Ik snap het wel, maar toch begrijp ik het nog steeds niet. Waarom die theoretische leerweg niet gewoon weer mavo noemen? Zoals die van mijn zoon en trouwens ook die van mijn nichtje.'

`Maar die zitten ook op verkeerde scholen. Scholen of afdelingen die er eigenlijk helemaal niet hadden mogen zijn. De bedoeling is namelijk dat alle mavoleerlingen gaan naar vmbo-scholen met ook die andere leerwegen, met veel voorzieningen, alle denkbare keuzemogelijkheden.'

`Maar dat willen wij ouders toch niet. Ik bijvoorbeeld wil dat mijn zoon zit op een overzichtelijke school of met leerlingen waar hij zich aan kan optrekken en niet op een Mammoetschool met ook nog veel probleemgevallen.'

`Kijk, maar daar breng je een heel nieuw element in. Daar kunnen we geen rekening mee houden, met wat ouders willen.'

`Dus gaan ze straks alle vbo- en mavoleerlingen samenvoegen?'

`Nee, dat is al lang gedaan.'

`Maar mijn nichtje, en mijn zoon. Daar is bij mijn weten niets veranderd.'

`Dat klopt. Wat ik je heb uitgelegd is politiek en beleid. Daarnaast heb je de scholen die zoeken naar wegen om het onderwijs in te richten zoals de ouders het willen. En zolang zij daarin slagen, hoor je daar niemand over. Het enige wat van scholen en ouders gevraagd wordt is dat ze de schijn ophouden. Dus laat ik je er niet op betrappen dat je het woord mavo nog ooit in de mond neemt.'

prick@nrc.nl