`Risico fraude is groot in Amsterdam'

Bij de Dienst Stadstoezicht van Amsterdam is het risico op diefstal en fraude ,,op grote schaal mogelijk''. Dat staat in een gisteren vrijgegeven samenvattend `kernrapport' van het Bureau Integriteit van de gemeenten en de recherche.

Ambtenaren van de dienst wisten vorig jaar te frauderen met ondermeer de parkeervergunning van voormalig Kamerlid Rob Oudkerk, inmiddels wethouder in Amsterdam. Diens parkeervergunning werd, net als andere, vele malen gekopieerd en vervolgens doorverkocht op de zwarte markt.

Het integriteitsbureau onderzocht de risico's bij het verstrekken van parkeervergunningen. Aanleiding was de constatering op 31 januari 2002 van een medewerker van Stadstoezicht dat het kenteken op een vergunning niet overeenkwam met het kenteken waarvoor de vergunning was afgegeven. Een rechercheteam begon vervolgens een onderzoek onder de codenaam `Tsaar'. Oudkerks vergunning bleek op grote schaal te zijn gekopieerd en verkocht aan externe leveranciers, zo valt op te maken uit de verbalen van dat Tsaar-onderzoek. Oudkerk zelf, die verder part noch deel aan deze zwendel had, constateerde op een ochtend tot zijn stomme verbazing dat zijn auto van alle kanten gefotografeerd werd door leden van het rechercheteam.

De grootschalige vergunningenfraude bleek mogelijk doordat interne procedures nauwelijks werden nageleefd en iedere controle daarop ontbrak, zo wees het Tsaar-onderzoek uit. In een half jaar tijd verstrekte de dienst op dergelijke wijze meer dan 76.000 tijdelijke vergunningen. Uit telefoontaps bleek dat via e-mails een deel van die vergunningen op de zwarte markt terechtkwam.

In juli vorig jaar, op de in de verbalen genoemde `actiedag-Tsaar' hield de politie vier verdachten van Stadstoezicht en dertien externe leveranciers aan. Diezelfde dag werd aan alle 45 medewerkers op de zogeheten Servicepunten van de dienst de toegang tot hun werkplek ontzegd. Uiteindelijk kregen vijf medewerkers strafontslag en is één medewerker op eigen verzoek uit dienst gegaan. Degenen die `schoon' waren hebben in december een schadeloosstelling gekregen van 500 euro.

Op grond van het onderzoek concludeert Bureau Integriteit dat de Dienst Stadstoezicht het verstrekken van parkeervergunningen ,,volstrekt onvoldoende beheerst''. Daarbij staan de medewerkers van de dienst ,,voortdurend bloot aan verleidingen op het gebied van integriteit''.

Ofschoon voor een aantal risico's door het Bureau Integriteit al eerder in diverse rapporten is gewaarschuwd, heeft dit niet geleid tot verbeteringen. Nog steeds bestaat de kans dat blanco vergunningpapier en complete vergunningen ontvreemd worden.

Ambtenaren van Stadstoezicht maakten zich in de jaren negentig op grote schaal schuldig aan miljoenenfraude met parkeergeld uit parkeerautomaten. Zowel op kantoor als op straat verduisterden medewerkers op grote schaal cash geld. De bedrijfscultuur maakte die praktijken mogelijk. ,,De organisatiestructuur'' van de Dienst Stadstoezicht staat nog altijd ,,een open discussie over gedrag en integriteit in de weg staat'', aldus het jongste rapport. De cultuur bij de dienst maakt het frauderisico volgens het rapport alleen maar groter, vooral bij de afdeling Klantenservice.