Zwakke start

AFGAANDE op het verloop van het debat dat gisteren in de Tweede Kamer werd gevoerd lijkt het alsof het bezuinigingspakket van ruim dertien miljard euro dat de aanstaande coalitie van CDA, VVD en D66 voorstelt, is teruggebracht tot een twistpunt over de herkeuring van bestaande arbeidsongeschikten jonger dan 45 jaar. Zo is het natuurlijk niet. Er werd veel over het WAO-voorstel gesproken, omdat de grootste coalitiepartner op dit punt al weer aan het gas terugnemen was. Zo hard als de maatregel in de bijlage van het regeerakkoord staat vermeld, moest deze niet worden gelezen, was de boodschap van demissionair CDA-minister De Geus van Sociale Zaken en het CDA Tweede-Kamerlid Verburg afgelopen maandagavond. CDA-leider en beoogd premier Balkenende sloot zich gisteren tijdens het debat over het regeerakkoord bij hen aan: het een en ander zou nog ,,financieel ordentelijk'' worden bezien. Daarna kon D66-leider Dittrich natuurlijk niet achterblijven: hij bepleitte een ,,fatsoenlijke regeling''.

Het maakt een alles behalve sterke indruk dat een regeringscoalitie in wording drie dagen na de presentatie van een hard en omvangrijk bezuinigingspakket al weer aan het twijfelen slaat over de eigen maatregelen. Hiermee wordt een verkeerd signaal afgegeven. Bij de eerste protestgeluiden wordt reeds gebogen, terwijl er nog zovele andere en zoveel zwaardere voorstellen in het verschiet liggen.

DES TE MEER is de slappe-knieën-houding te betreuren omdat het wederom de WAO betreft. Deze arbeidsongeschiktheidsregeling is inmiddels uitgegroeid tot hèt voorbeeld van bestuurlijk onvermogen. Met de beste bedoelingen werd de regeling eind jaren zestig opgezet. Maar inmiddels is de WAO uitgegroeid tot een monstrum waarop maar geen greep kan worden gekregen.

De discussie over het herkeuren van arbeidsongeschikten jonger dan 45 jaar bevestigt dit nog eens. Alle aandacht leek de afgelopen dagen uit te gaan naar de financiële gevolgen van de maatregel. De herkeuring zou namelijk kunnen betekenen dat bestaande arbeidsongeschikten onder de 45 jaar, net zoals nieuwe gevallen uiteindelijk in de bijstand kunnen belanden. Veel schrijnender daarentegen is dat grote groepen jonge arbeidsongeschikten niet of aan de hand van oude regels worden gekeurd en daarmee min of meer veroordeeld worden tot een permanent verblijf in de WAO. Dat de nieuwe coalitie het accent wil leggen op reïntegratie is alleszins toe te juichen. Daarbij horen ook financiële prikkels. Maar helaas zijn deze nu al weer weggenomen.

CDA-leider Balkenende spiegelt zich graag aan zijn verre voorganger Lubbers, die in 1982 als minister-president aantrad met het zogeheten no-nonsensebeleid. De voordien zo wendbare Lubbers kreeg in die jaren in het buitenland de bijnaam `Ruud Shock', wegens zijn onverzettelijkheid. Straks staat het tweede kabinet Balkenende voor de taak de noodzaak van forse bezuinigingen aan te tonen. Een nu al toegeeflijke houding op het punt van de WAO zal die taak alleen maar zwaarder maken.