Verkleedpartij in abstracte Torteltuin

,,Er was eens een tuin'', begint de theaterversie van Pluk van de Petteflet – en dat is natuurlijk de Torteltuin, waarvan het voortbestaan wordt bedreigd door de spuitbus van Mevrouw Helderder en de projectontwikkelingsplannen van de andere grote mensen. De spelers houden een masker aan een stokje naast hun hoofd; zij zijn de dieren die in de Torteltuin wonen. Wanhopig wachten zij op een held die hun tuin kan redden. En daar is Pluk, in zijn kraanwagentje dat er precies zo uitziet als op de plaatjes van Fiep Westendorp.

De dieren zijn de vertellers, in de bewerking die Flip van Duijn heeft gemaakt van het verrukkelijke sprookje van zijn moeder Annie M.G. Schmidt. Haar boek dateerde uit 1971, maar de harteloze lieden die mooie plekjes ,,op de schop'' willen nemen, zijn nog altijd oppermachtig. Van Duijn schrapte allerlei zijpaden (zoals de Stampertjes en de Krullevaar) en schreef een gestroomlijnd verhaal in de speelse geest van het origineel, waarin alles in dienst staat van de redding van de Torteltuin. Met een knipoog naar de vaders en moeders in de zaal zingen de dieren ,,Alles van waarde is weerloos/ dat schreef een dichter ooit op/ wij zijn waarde, dus weerloos/ de Torteltuin gaat op de schop...''

Pluk van de Petteflet wordt gespeeld door zes acteurs, van wie er één de hele voorstelling Pluk blijft (Folcmar Louman, helaas met een kortgeknipt koppie in plaats van piekharen) en de andere vijf alle andere rollen spelen. Ze hebben gauw iets anders aangetrokken en zeggen dan wie ze nu zijn. De vaardigste komediant in hun midden is Wil van der Meer, als een knuffelbare Meneer Pen en een hartveroverend huilerige Heen- en Weerwolf op een prachtig over het podium glijdende veerpont. Klara Uleman als Mevrouw Helderder beviel mij veel minder; haar gestalte is bij lange na niet zo pront als in het boek, en haar aanstellerige sopraan staat voornamelijk de verstaanbaarheid in de weg. Leuker is Kim van Zeben als de majoor, die slechts een pet in haar hand hoeft te houden om te suggereren dat de adjudant naast haar loopt.

Een vrolijke verkleedpartij, alles bij elkaar, met veel fantasie geënsceneerd door regisseur Bruun Kuijt en met even veel inventiviteit vormgegeven door Kathelijne Monnens. Maar hoe zou het dan komen dat ik toch niet volledig betoverd raakte? Misschien omdat ik het toneelbeeld net niet fleurig genoeg vond – de Torteltuin oogt zo abstract en kaal, dat het is alsof die bulldozers hun verwoestende werk allang hebben gedaan. Misschien omdat sommige situaties uit het boek nu eenmaal niet te reconstrueren zijn, zodat er alleen achteraf verslag van kan worden gedaan. Of misschien ook omdat de muziek van Peter van Hintum nogal bloedeloos – soms plomp, soms statig – is uitgevallen. De tinteling die zulke deuntjes teweeg zouden moeten brengen, blijft goeddeels uit.Maar toch is nog veel van de onweerstaanbare charme van het boek in deze Pluk van de Petteflet bewaard gebleven. En dat is al heel wat.

Voorstelling: Pluk van de Petteflet, naar Annie M.G. Schmidt, door stichting SIP. Gezien: 18/5 in de Koninklijke Schouwburg, Den Haag. Tournee t/m 29/6 en 19/9 t/m 15/2. Inl: 0900 9203 of www.uitlijn.nl