Chris Bachelder en de strijd tussen beer en haai

Wie is er sterker: een beer of een haai? Het lijkt een tamelijk oninteressante vraag, want waarom zouden de twee in 's hemelsnaam met elkaar willen vechten? In de debuutroman Bear v. Shark van Chris Bachelder beheerst deze kwestie echter het leven van alle inwoners van de VS, en in dit geval vooral dat van de familie Norman – een gezin dat een reis naar Las Vegas maakt om het gevecht te aanschouwen. In een letterlijk geestdodende wereld die volledig bepaald wordt door computerspelletjes en televisies die nooit uit kunnen, staan voorstanders van de beer op gespannen voet met aanhangers van de haai. Met de eigenaardigste argumenten proberen ze elkaar te overtuigen van hun gelijk. De een oppert dat een beer veel slaapt en dus uitgeruster aan een gevecht kan beginnen, de ander wijst op de vinnen die een onderschat wapen van de haai zijn. Sommigen brengen de hele kwestie terug tot zen, anderen halen er middeleeuwse documenten bij. En de lezer wordt op de hoogte gehouden van de stand van zaken door tussentijdse statistieken.

Bear v. Shark is een uiterst merkwaardig boek en op diverse manieren de tegenpool van het hierboven besproken Sex and Genius. Het is chaotisch van opbouw, beweegt razendsnel, het is speels, experimenteel en volkomen onverfilmbaar. En wat nog het lastigste is voor dit moment: onmogelijk na te vertellen.

Typerend voor het boek zijn de vele postmoderne trucs en grappen. Zo houdt Bachelder, in navolging van Donald Barthelme in Snow White, halverwege de roman een lezersenquête (hoe voelt de lezer zich; hoe denkt de lezer dat de auteur zich voelt, etc). En hoewel het duidelijk is dat Bachelder veel sympathie heeft voor dergelijke literatuur, maakt hij tegelijkertijd cultuurrelativistische postmodernisme-aanhangers belachelijk.

Buitengewoon komisch gebeurt dat in een scène waarin een berenvoorstander aan het woord is. Deze komt met tekstuele bewijzen die aantonen dat de beer sterker is dan de haai. Zijn argument: bij Shakespeare komen vaak beren voor. Op de vraag van de tv-presentator hoe de man staat tegenover het feit dat Shakespeare zijn werken schreef lang voordat het spel `Bear v. Shark' werd uitgevonden, reageert de man verontwaardigd: 'Dat zou ik de ergste vorm van historisch provincialisme willen noemen'. Bear v. Shark is niet samen te vatten, maar moet gewoon gelezen worden.

Chris Bachelder: Bear v. Shark. Bloomsbury, 251 blz. €15,95