Alleen de bril is anders

Schrik niet wanneer uw vaste beleggingsadviseur bij ABN Amro bij de eerstvolgende afspraak een wat sombere indruk maakt. Dat hij plots met verkoopadviezen komt terwijl hij een maand geleden nog zo optimistisch was over hetzelfde bedrijf. Huwelijksproblemen bij de adviseur? Dreigend ontslag?

Nee, de zonnigste bank van Nederland zet een zonnebril op. Het aantal koopadviezen wordt op centraal niveau drastisch teruggebracht. Zozeer dat het aantal verkoopadviezen in de praktijk het aantal koopadviezen min of meer in evenwicht zal houden. Een bedrijf moet zelfs 15 procent beter presteren dan het gemiddelde in de branche, voordat een koopadvies wordt gegeven.

Het nieuwe beleid past in deze tijd. Tijdens de beurshausse rond 2000 waren analisten net zo enthousiast als de belegger: nu de belegger minder koopbelust is dient ook de adviseur zich aan te passen.

Maar dat is niet de enige reden. Met name in de Verenigde Staten bleken banken adviezen over beleggingen niet altijd los te zien van de belangen van de financiële instelling zelf. Een negatief advies over een goede klant brengt immers alleen maar narigheid. Vorige week gingen Amerikaanse banken akkoord met een schikking van 1,4 miljard dollar omdat zij tegen het belang van beleggers in geadviseerd zouden hebben.

ABN Amro is eigenlijk de enige bank van Nederland die zo sterk is op de financiële markt, dat ook hier conflicterende belangen kunnen optreden. De bank brengt bijvoorbeeld de meeste bedrijven naar de beurs en regelt de grootste obligatieleningen: terecht of niet, daarmee laadt zij ook als eerste de verdenking op zich om een zakelijke klant in bescherming te nemen. Zo wordt het met name ABN Amro nagedragen dat zij altijd zo enthousiast is geweest over Ahold: in de vele aandelenemissies liep ABN als huisbankier voorop.

Daar komt bij dat ABN Amro tot nu toe veruit het meest positief is over Nederlandse fondsen: maar liefst zestien fondsen uit de AEX-index krijgen een koopadvies, geen enkele een verkoopadvies. Rabo-onderzoeksbureau Iris adviseert slechts drie fondsen te kopen, terwijl er maar liefst zes op de verkooplijst prijken.

Door harde criteria te nemen bij de vorming van het advies en door zo transparant mogelijk te opereren wil ABN Amro eventuele kritiek op haar dubbelrol bestrijden. Alle goede wil ten spijt, maar de perfecte oplossing bestaat niet. Wat moet de belegger denken wanneer ABN Amro eerder negatief heeft geadviseerd, terwijl een andere afdeling van de bank nieuwe aandelen van dat fonds tracht te slijten?

Een adviseur wordt pas echt somber als hij dát aan de klant moet uitleggen.