`Waakhonden' in de EU voor toezicht regels

De Europese Commissie zal morgen een hervorming van de interne markt aankondigen. Volgens goedingelichte bronnen zullen onafhankelijke `waakhonden' moeten garanderen dat regels beter worden nageleefd.

De nationale `waakhonden' moeten gaan functioneren naar het voorbeeld van nationale organen voor mededingingstoezicht, zoals in Nederland de Nationale mededingingsautoriteit (NMa). De Commissie wil met een concreet plan komen na een voorafgaande studie. Het voorstel voor nationale `waakhonden' is onderdeel van een actieplan van tien punten voor de periode 2003-2006 om de Europese interne markt een nieuwe impuls te geven, waardoor consumenten en bedrijven er meer van profiteren. De uitbreiding van de EU met tien nieuwe lidstaten in 2004 maakt de hervorming nog meer noodzakelijk.

De totstandkoming van de interne goederenmarkt in 1992 leverde volgens berekeningen van de Europese Commissie in totaal 2,5 miljoen banen en 877 miljard dollar aan welvaartsgroei op. Eurocommissaris Bolkestein (Interne Markt) vindt dat veel potentiële voordelen van de Europese interne markt onbenut blijven, omdat lidstaten zich onvoldoende inspannen om hindernissen voor goederen- en dienstenverkeer weg te nemen. Volgens het periodieke `scorebord' voor de interne markt, dat juist gisteren werd gepubliceerd, groeit de achterstand van de lidstaten bij de omzetting van EU-richtlijnen in nationale regels.

Nederland haalt niet langer de norm van maximaal 1,5 procent achterstand. Het aantal procedures tegen lidstaten bij het Europese Hof wegens inbreuk op interne-marktregels nam vorig jaar met 6 procent toe tot 1.598.

Veel geschillen worden al tijdens een lopende procedure opgelost. Volgens de Commissie zijn toch alternatieven nodig, omdat veel procedures jarenlang duren. De `waakhonden' in de lidstaten moeten zonodig corrigerend optreden tegen nationale en lokale overheden. De Commissie wil een halvering van het aantal procedures bij het Europese Hof tegen 2006. Dit betekent dat ook meer gebruik moet worden gemaakt van het vorig jaar opgerichte Solvit, een Europees netwerk van nationale hulpcentra die klachten binnen 10 weken moeten afhandelen.

Bolkestein komt voor eind 2003 ook met een ontwerp-richtlijn voor de dienstensector (70 procent van de EU-economie), die via harmonisatie, wederzijdse erkenning, gedragscodes en administratieve samenwerking de grensoverschrijdende concurrentie moet vergroten. Voor goederen moeten er agentschappen in lidstaten komen die toezien op standaardisering. Bolkestein wil belastinghindernissen voor bedrijven verminderen. Hij denkt onder meer aan een uniforme basis voor vennootschapsbelasting, waarbij lidstaten nog wel zelf het tarief bepalen. Ook wil Bolkestein een vereenvoudiging van de BTW, waarbij bedrijven alleen in eigen land BTW afdragen. Hij zal met een plan komen om openbare aanbestedingen (17 procent van de EU-economie) via internet te laten verlopen.