STEUNBRIEVEN VOOR... ...NIJMEEGSE WISKUNDE

`We hebben vernomen dat de Nijmeegse wiskunde-afdeling vernietigd gaat worden omdat er te weinig studenten zijn. Namens de Société Mathématique de France dring ik er bij u op aan de situatie te heroverwegen.'

Aldus begon président Michel Waldschmidt zijn brief die hij op 11 maart naar de Nijmeegse rectormagnificus Blom, bètadecaan Wendelaar Bonga en faculteitslid De Jong stuurde. Terwijl in China, aldus Waldschmidt, president Jiang Zemin zelf in augustus 2002 in zijn toespraak tot een internationaal wiskundecongres had verklaard dat zijn land een hoofdrol in wetenschap en technologie zou gaan spelen en daarom prioriteit had gegeven aan de wiskunde, presteerde Nijmegen het de wiskunde de deur uit te doen. Een `ongelofelijke verspilling', dat was het.

De afgelopen maanden regende het steunbrieven in Nijmegen. De actie is een initiatief van de wiskundige Chris Peters, in Leiden gepromoveerd en sinds tien jaar hoogleraar in Grenoble. Peters maakte zich kwaad over de dreigende ondergang van de Nijmeegse wiskunde, en het lot van Jozef Steenbrink in het bijzonder. De laatste, een internationaal gerespecteerd meetkundige, zou op de nominatie staan met vervroegd pensioen te worden gestuurd. Diverse wiskundigen van naam, onder wie Mark Green (University of California at Los Angeles) en John Kingman (president van de European Mathematical Society) schreven boze brieven. Ook Eduard Looijenga, voorzitter van het Wiskundig Genootschap stuurde een protestbrief. Men vond de Nijmeegse plannen `een schok', `schandalig' dan wel `een ontstellende fout'.

Wat is er aan de hand? Onder druk van de bezuinigingen heeft de Nijmeegse bètafaculteit, waar sinds 1998 ook wiskunde en informatica onder vallen, besloten de wiskunde in te krimpen. Computeralgebra moet het profiel bepalen, voor meetkunde is geen plaats meer. Steenbrink: ``Benoemingen zijn getraineerd en er is een proces van Verelendung gaande. Dat deed de kwaliteit van het onderwijs geen goed, wat bleek uit de onderwijsvisitatie. Gevoegd bij de lage instroom, 7 eerstejaars in 2002, een extra reden om de wiskunde extra aan te pakken. Van de dertig arbeidsplaatsen (fte's) uit 2000 blijven er nog twaalf over. Het marktdenken overheerst. Andrew Wiles had het in Nijmegen niet gered.''

De brievencampagne heeft volgens Steenbrink ``het College van Bestuur niet onberoerd gelaten''. Waar het aanvankelijk in de bedoeling lag om vrijkomende plaatsen voor promovendi niet te herbezetten, heeft de Nijmeegse wiskunde bij wijze van `lenteboodschap' vernomen dat na de reorganisatie er toch ruimte zal zijn voor vier aio's. De optie om de Nijmeegse wiskunde tot onderwijs te beperken lijkt daarmee van de baan. ``Zonder aio's is het de dood in de pot'', zegt Steenbrink. ``Bovendien loopt de wiskunde voorop in het maken van landelijke mastersopleidingen. Dan zou het toch vreemd zijn het Nijmeegse onderzoek af te schaffen.''

Steenbrink heeft de hoop op een `goede' afloop niet opgegeven. Voorwaarde is wel dat de geplaagde afdeling de ruimte krijgt. Met vervroegd pensioen hoeft hij niet meer, al zal hij door het verdwijnen van de meetkunde zich meer met management moeten gaan bezighouden dan met onderzoek. ``Er wordt hard gewerkt om het wiskunde-onderwijs te verbeteren. Binnen de Nijmeegse wiskunde moet weer elan komen en daarom moet de huidige onzekerheid niet te lang voortduren. De aanmeldingen voor wiskunde gaan gelukkig weer omhoog, als de economie inzakt komt er meer belangstelling voor serieuze vakken. Er liggen nog kansen.''

Wat niet wegneemt dat op de Nijmeegse wiskunde een aanslag is gepleegd.