OPEC garandeert in oorlog olieleverantie

Oliekartel OPEC heeft de productiequota gisteren ongemoeid gelaten, ondanks de hoge olieprijs. De organisatie voor olie-exporterende landen beloofde gisteren in Wenen wel dat het alles zal doen om te voorkomen dat er een tekort ontstaat als er oorlog uitbreekt in en om Irak.

,,De markt is momenteel in balans en wij zullen er alles aan doen om dit zo te houden. Er zal geen tekort ontstaan'', aldus Ali al-Naimi, de olieminister van Saoedi-Arabië, 's werelds grootste olieproducent, gisteren op een persconferentie na afloop van het beraad binnen OPEC.

Ook OPEC-president Abdullah bin Hamad Al Attiyah, tevens olieminister van Qatar, probeerde vanuit het OPEC-hoofdkwartier in Wenen de oliemarkten te sussen. ,,Er is voldoende olie, en als er een tekort ontstaat kan OPEC inspringen.''

De geruststellende woorden zorgden ervoor dat de olieprijs iets daalde. Een vat Brent Noordzee-olie van 159 liter noteerde vanmorgen 32,90 dollar, een daling van 39 cent. De Amerikaanse West-Texas Intermediate-olie verloor gisteren 55 cent tot 36,72.

De hoge olieprijs wordt niet veroorzaakt door de grote vraag, maar door de steeds groter wordende dreiging van een Amerikaanse aanval op olieproducent en OPEC-lid Irak. Bagdad voert nog altijd bijna twee miljoen vaten uit en de verwachting is dat deze zullen wegvallen in geval van oorlog.

De beslissing om de quota ongemoeid te laten op een totaal van 24,5 miljoen vaten per dag werd door analisten met enige scepsis ontvangen. ,,De productiequota zijn als een protestant die nooit naar de kerk gaat'', zei Herman Franssen, president van het Amerikaanse International Energy Associates. ,,In de praktijk produceren bijna alle OPEC-leden wat ze kunnen om maar te profiteren van de hoge olieprijs.'' Volgens deskundigen ligt de productie van het kartel in werkelijkheid rond de 28 miljoen vaten.

Deze grote productie kan forse problemen opleveren voor het kartel, maar alles zal afhangen van het verloop van de oorlog tegen Irak. Volgens Al Attayah heeft OPEC geen oorlogsscenario's doorgesproken, maar gepraat over een aanval en de duur ervan. Deze punten en de vraag of de Iraakse olie-installaties een oorlog onbeschadigd doorkomen, zullen bepalend zijn voor de hoogte van de olieprijs.

Als de aanval relatief snel gaat en de olie-installaties niet in brand worden gestoken, kan OPEC de weggevallen Iraakse olie relatief makkelijk opvangen en zal de olieprijs weer snel onder de 30 dollar zakken. Het kartel zal echter op het maximum produceren, aldus deskundigen, die waarschuwen dat er op dat moment niets anders fout mag gaan, zoals terroristische aanvallen. Een direct tekort aan olie zal in de westerse landen overigens niet snel ontstaan, omdat zowel Europa als de VS grote strategische olievoorraden hebben.

Om een tekort te voorkomen – het gebruik van de reserves zal de olieprijs waarschijnlijk snel doen dalen – wilde Saoedi-Arabië nu al afspreken om alle quota officieel los te laten als de oorlog uitbreekt. Het voorstel, waarschijnlijk mede ingegeven om de banden met de VS te versterken, werd snel van tafel geveegd, met name door Iran.

,,OPEC is geen militaire organisatie en we willen niets doen waaruit blijkt dat wij het groene licht geven aan een land om een van onze leden aan te vallen'', aldus de Iraanse olieminister Bijan Namdar-Zangeneh. Hij waarschuwde zelfs voor een overvloed aan olie op de markt.

De vraag naar olie neemt in het tweede kwartaal traditioneel al met zo'n twee miljoen vaten toe, vrijwel gelijk aan de Iraakse productie. Als de oorlog snel verloopt, kan OPEC snel tot een productieverlaging moeten besluiten om een prijsval te voorkomen. ,,Het zal heel moeilijk zijn om tot een verlaging te komen, omdat niemand de eerste wil zijn die minder pompt en dus minder geld krijgt. Ze zullen dit pas doen als de prijs onder 20 dollar ligt'', aldus analist Bill Edwards van Edwards Energy Consultants.

    • Heleen de Graaf