`Nee' tegen oorlog

New York Times

Als er geen diplomatieke doorbraak komt, zal president Bush binnen een paar dagen beslissen of hij ondanks het verzet van de Verenigde Naties Amerikaanse troepen Irak in stuurt. Volgens ons is er een betere mogelijkheid, op basis van langdurige, geïntensiveerde wapeninspecties. [...] Als het aankomt op `ja' of `nee' tegen een invasie zonder brede internationale steun, luidt ons antwoord `nee'.

Hoewel Hans Blix [...] zei dat Saddam Hussein de ontwapeningsinstructies van de VN niet helemaal nakwam, was het rapport dat de inspecteurs vrijdag uitbrachten, over het geheel genomen dodelijk voor de Amerikaanse opstelling. [...] De geschiedenis leert dat inspecteurs kunnen worden misleid en dat wij er nooit op mogen vertrouwen dat Saddam Hussein vrijwillig en voorgoed zijn wapens zal afgeven. Maar een veel omvangrijker, agressiever inspectieprogramma, gesteund door een vastberaden, eensgezinde Veiligheidsraad, zou het Iraakse wapenprogramma permanent binnen de perken kunnen houden.

Als de Verenigde Staten de inspectieteams uitbreiden met honderden mensen, wier vrijheid van handelen zij bereid zijn met wapens te garanderen, en als zij de mogelijkheid van een aanval op Irak openhouden voor het geval het zich probeert te bevrijden uit een verstikkend inspectieprogramma, dan zouden zij een groot deel kunnen realiseren van wat zij oorspronkelijk hoopten te bereiken. [...] Als Bush in de confrontatie met Irak beheerster te werk was gegaan, had hij nu de steun van de VN voor zo'n groter, strenger inspectieprogramma kunnen krijgen, de overwinning kunnen uitroepen en de meeste troepen kunnen terugtrekken.

Helaas heeft Bush, door een wisseling van regime te eisen, het voor Washington veel moeilijker gemaakt om voor zo'n langetermijnstrategie te kiezen. Hij heeft zich in een positie gemanoeuvreerd waarin de Amerikaanse regering nog maar twee alternatieven kan ontdekken: ofwel oorlog, ofwel een aftocht van de Amerikanen, die ondenkbaar is. Alles wat wij vanuit het Witte Huis horen wijst erop dat de diplomatieke onderhandelingen niet binnen weken maar binnen dagen voorbij zullen zijn. Alles wat wij vanuit de Verenigde Naties horen, is dat, wanneer het zover is, de aanval door de Verenigde Staten niet de instemming van de Veiligheidsraad zal krijgen.

Er zijn omstandigheden waarin de president militair zou moeten optreden, ongeacht wat de Veiligheidsraad zegt. Als Amerika zou worden aangevallen, zouden wij snel en hard moeten terugslaan. Maar ondanks verwoede pogingen van de regering-Bush om Irak te koppelen aan 11 september, is er niets dat in die richting wijst. [...]

Het tweede argument [...] voor een inval in Irak is Iraks weigering om [...] te ontwapenen. Dat is een goed motief, maar niet wanneer de VN zelf geloven dat de ontwapening gaande is en de wapeninspecties kunnen slagen. Als de VS de Veiligheidsraad negeren en op eigen houtje aanvallen, worden de Verenigde Naties het eerste slachtoffer van dit conflict. Het hele scenario doet sterk denken aan die frase uit de oorlog in Vietnam dat wij het dorp moesten vernietigen om het te redden.

Bush is verscheidene malen van motief voor de invasie veranderd. Op dit moment lijkt zijn handelen gefundeerd op de theorie dat de VS het Midden-Oosten kunnen transformeren door Saddam ten val te brengen en in Irak een modeldemocratie te vestigen, waarna de rest van de regio het goede voorbeeld graag zou volgen. Ook dat is een mooi streven dat zonder brede internationale overeenstemming onmogelijk te realiseren valt. Het idee dat met één militaire bliksemactie alle oude, ingewikkelde problemen van dit gebied zouden kunnen worden opgelost, is verleidelijk maar buitengewoon gevaarlijk. De regering-Bush heeft politiek niets op het spel willen zetten om te proberen het conflict tussen Israël en de Palestijnen op te lossen, maar nu hanteert de president de theorie dat een inval in Irak alles wel in orde zal brengen.

Gezien de doodlopende steeg waarin Bush zich heeft gemanoeuvreerd, zou het terugtrekken van troepen [...] betekenen dat hij heeft gefaald. Het is duidelijk dat hij van plan is de aanval door te zetten, in de niet onredelijke hoop dat het Iraakse leger spoedig zal bezwijken. Dat hierdoor de Verenigde Naties onherstelbaar zouden kunnen worden verzwakt, of dat het buitenland verontwaardigd zou protesteren, is niet iets dat Bush binnenlandse conservatieve achterban veel zorgen zou baren. Maar op de lange termijn heeft dit land een sterke internationale organisatie nodig om in wel tien verschillende potentiële crisishaarden her en der in de wereld de vrede te handhaven en de spanning weg te nemen. [...] Ook moeten zij het goede voorbeeld geven dat er bepaalde regels zijn waaraan iedereen zich moet houden, met als een van de belangrijkste dat je niet zonder uiterst dwingende redenen een ander land binnenvalt. Wanneer het doel vaag is, of gebaseerd op twijfelachtige uitgangspunten, is het tijd om ermee op te houden en op zoek te gaan naar andere, minder extreme middelen om je doel te bereiken.