Frontlijn

Leuk dat Karel Knip mijn overlevingshandboek `Reizen langs de frontlijn' besprak (`Survivallen', 1 maart). Ik dank hem voor de vriendelijke woorden over de handige tips die ik heb gebundeld. Mijn boek is inderdaad een echte `life saver'. Meewarig haal ik mijn schouders op voor zijn kritische noten. Het verschil tussen Karel en mij is twintig jaar ervaring in oorlogsgebieden, en dat lees je af aan zijn kritiek.

Als ik schrijf dat de toon van afgeschoten granaten op afstand lager klinken dan de granaten die vlak over je heen scheren, dan mag je dat best van mij aannemen. En dat je de artilleriegranaat die jou doodt niet zal horen aankomen, is ook duidelijk. Een afgeschoten granaat die recht op je afkomt heeft in bijna alle gevallen een hogere snelheid dan die van het geluid. Dat sluipschutters, zoals ik ze heb meegemaakt in Sarajevo en de bezette Palestijnse gebieden, een positie innemen in de directe omgeving van gebouwen maakt het inderdaad zeer moeilijk om hun precieze positie te bepalen. Je hoort twee klappen achter elkaar. Britse militairen in Noord-Ierland dragen daarom in stedelijke gebieden geavanceerde detectieapparatuur om snel de juiste baan van het vuur te bepalen. Met alleen je oren is dat op korte afstand onmogelijk.Graag nodig ik Karel uit voor een trip naar het front voor het proefondervindelijk bewijs.

De truc van het horloge om de windrichtingen te bepalen die Karel wel eens eerder had gezien, wordt vermeld in nagenoeg alle survivalboeken, ook die van de SAS. Bij de geraadpleegde literatuur achter in mijn handboek noem ik tientallen bronnen. Zo zag ik de plaatjes van de horloges ook terug op oude Russische legerposters. De truc om water te generen door een kuil te graven waar je water vermoedt of waar je in pist of zout of brak water ingooit en die vervolgens afdekt is letterlijk zo oud als Methusalem. En jammer voor Karel maar hij werkt wel. Je moet alleen geduld hebben, zoals ik ook schrijf.

Van Karel had ik verwacht dat hij zich beter in het onderwerp `oorlogsoverleving' had verdiept voordat hij wetenschappelijke kritiek zou spuien. Zelf een paar oorlogen bezoeken is natuurlijk het beste.

Arnold Karskens Schrijver/oorlogsverslaggever Brussel

    • Arnold Karskens