Gesprekken met Trix

Nadat prinses Margarita gesproken had, viel in het gezelschap aan de tafel van Nova een korte, eerbiedige stilte. Wat moest je daar nou van zeggen? Trix heeft een groep mensen in de belendende kamer verzameld die stiekem via een microfoon meeluisteren naar haar gesprek met haar recalcitrante nichtje Margarita? En dat gesprek zou ze met die anderen gaan doornemen alsof het een majeure staatszaak betrof? En toen Margarita liet blijken dat ze het door had, bevestigde de verbaasde reactie van Trix (pupillen die zich verwijdden) dat het allemaal waar was?

Drie journalisten zag ik worstelen met hun geloof, maar Margarita's advocaat Nicolaï bleef in zijn rol. En dan moet je oppassen. Als je te veel lucht geeft aan je twijfels, krijg je misschien ook een schadeclaim. Dus beperkten ze zich tot de beleefde reactie dat het wel heel ernstige beschuldigingen waren en dat ze benieuwd waren naar de bewijzen. Hier en daar werd een feitje geverifieerd of gefalsifieerd.

Het doet mij denken aan de schandalen rond president Clinton. Massa's beschuldigingen die veel publiciteit kregen, maar de bewijzen lieten op zich wachten. Onbewezen snippers, nieuwe publiciteitsgolven, nieuw onvolledig onderzoek en mogelijke bewijzen. De kern van waarheid lag in de niet illegale affaire van de president met zijn stagiaire Monica Lewinsky en het onwettige liegen daarover tegen een jury, maar veel andere schandalen – de Whitewater-grondspeculatie, allerlei seksueel misbruik – smolten geruisloos weg wegens gebrek aan bewijs. De beschuldigingen waren het nieuws, niet de feiten die erachter lagen.

Ook hier is de aandacht overweldigend. Twee miljoen kijkers voor Nova en recordoplagen voor HP/De Tijd. Advocaat Nicolaï raakt weer uit de vergetelheid. Zijn collega-advocate Pasmans, die indertijd voor Nicolaï achter de schermen het juridische voetenwerk had gedaan voor de geslaagde schadeclaim van Willem Oltmans tegen de staat, toonde zich in een eerdere uitzending van Nova verbaasd over de voorpubliciteit waarin alles wordt weggegeven. Dat was niet gebeurd bij Oltmans. De publiciteit is vooral mooi voor Nicolaï zelf. Misschien wordt hij een bekende talkshowgast en mag hij zelfs bij Astrid Joosten aanschuiven om drie kwartier door de juridische goegemeente in het zonnetje te worden gezet. Daarmee kan hij zijn tarieven weer opschroeven en misschien krijgt hij toelating tot de Speaker's Academy voor 3.000 euro per lezing. Maar door de uitzending heeft Nicolaï zijn cliënt blootgesteld aan de smaadklachten van het Hof. En sommigen zullen zich afvragen of prinses Margarita wel goed bij haar hoofd is. Maar je weet nooit, anderen krijgen misschien medelijden. Haar beschrijving van de laatste ontmoeting met tante Trix leek op een scène uit de soap Goudkust. ,,Ik weet dat je haatgevoelens hebt en ik weet ook wie je haat'', had ze gezegd tegen haar tante. Dat zou de meer populaire Juliana zijn. Daarna had Margarita de deur achter haar dichtgeslagen en tante Trix was achter haar aangelopen. Tevergeefs.

In de beklaagdenbank staat ook de hofjournalistiek. Maartje van Weegen had tijdens het huwelijk van de kroonprins gezegd dat prinses Margarita en Edwin niet waren komen opdagen ,,wegens financiële problemen''. Indertijd had ik geen idee wie die twee waren, maar ik kon me niet voorstellen hoe financiële problemen hen van een huwelijksfeest konden weerhouden. Was hun auto in beslag genomen en wilden de rijke Oranjes geen treinkaartje naar Amsterdam betalen? Van Weegen is misschien bang voor claims van professor Nicolaï dus blijft ze vasthouden aan betrouwbare bronnen bij het hof. Maar moest ze voor het bewijzen van financiële moeilijkheden niet bij het echtpaar zelf zijn? Ook lokale Franse kranten repten van onbetaalde rekeningen. Toch is er inmiddels een briefje van de kroonprins zelf die niets zegt over financiële moeilijkheden maar schrijft dat de komst van het echtpaar ,,niet oppertuun'' is. Hoe kun je dan vasthouden aan ,,betrouwbare bronnen''? Je hoeft niet in een samenzwering van het hof te geloven om de roddels over Margarita en Edwin te verklaren. Royalty-journalist Van der Linden begon openlijk te twijfelen aan de waarde van zijn ,,betrouwbare bronnen'': ,,Ik spreek wel eens wat mensen rondom het hof. Ik ben gevoelig voor wat er verteld wordt. Vooral omdat er niet heel veel verteld wordt.''