Liever een vrolijke bende

Japanners huilen veel op bruiloften, maar Noriko en Hirokazu houden daar niet van.

Het huwelijk van Noriko en Hirokazu was werkelijk een feest, een feest zonder de traditionele tranen met tuiten. Een standaard huwelijksfeest in Japan is namelijk niet compleet zonder 'huilscènes'. Zo leest de bruid bijvoorbeeld vaak tegen het einde van de avond, nu ze voor altijd het ouderlijk huis verlaat, een brief voor om haar ouders te bedanken voor de vele jaren van goede zorgen. Geheid stromen dan de tranen bij bruid en ouders, en ook pinkt de hele zaal een traantje weg. Japanners hebben de naam geen emoties te tonen, maar dat 'publieke' gezicht bestaat slechts dankzij momenten waarop lang ingehouden emoties opeens vrij baan krijgen. Japanners zijn grote huilebalken.

'Mijn vader zou zeker hebben gehuild, als we een 'gewoon' bruiloftsfeest hadden gehouden', zegt Noriko later. 'Maar wij wilden geen tranen. Trouwen is voor ons een vrolijke gebeurtenis. De tijd is voorbij dat je als bruid tot een andere familie toetreedt en niet meer bij je eigen ouders op bezoek kan gaan. Dus hebben we bewust al die scènes waarbij mensen in huilen uitbarsten weggelaten.'

Noriko en Hirokazu zijn moderne, mondaine inwoners van Tokio, zonder opgekropte emoties en uitgestelde verlangens die op de bruiloft opeens een uitweg moeten vinden. Noriko is geen willoze dochter die zich heeft laten uithuwelijken, zij weet wat er te koop is in de wereld. Ze werkt voor een organisatiebureau van medische congressen en komt zodoende beroepsmatig op plaatsen als het rai Congrescentrum in Amsterdam. Haar bruidsjurk kocht ze met een vriendin tijdens een reisje naar Barcelona.

Geen loonslaaf

Hirokazu, op zijn beurt, is geen loonslaaf die zijn privé-leven en emoties opzij zet ter meerdere eer en glorie van zijn baas en Japan bv, zoals veel Japanse werknemers gewend zijn te doen. Hirokazu's werkgever zou het niet eens begrijpen, want hij werkt voor de Franse staat. Als werknemer van het Franse Nationale Bureau voor Toerisme brengt hij Frankrijk aan de man bij Japanse reisbureaus. Om te weten wat hij aan de man moet brengen, reist hij regelmatig voor zijn werk naar toeristische gebieden in Frankrijk. De gemiddelde Japanner kan er slechts van dromen.

Ontspannen

Om hun feest in Tokio vrolijk en ontspannen te laten verlopen, maakte het paar meer subversieve keuzes. Ze hadden op een zwoele zomeravond een Frans restaurant met een grote tuin afgehuurd voor een informeel feest met lopend buffet. Een accordeonist zorgde voor de Franse klanken op de achtergrond - La Vie en Rose! - en een buitenlandse vriend was gevraagd om de rol van ceremoniemeester op zich te nemen. Dat was David, advocaat in New York en een oude vriend uit Hirokazu's studietijd in Parijs. Toen de meeste gasten al waren gearriveerd, kwam hij eindelijk aanrennen, rechtstreeks van het vliegveld. Hij had een dag eerder zullen arriveren, maar de vlucht was overboekt en de vliegtuigmaatschappij had hem in New York een dag laten wachten. Desondanks nam David na een vlugge verkleedpartij ontspannen de microfoon ter hand om de gasten te verwelkomen.

Perfectionistisch

Behalve een toast, een eerste dans en een enkele komische toespraak was er verder eigenlijk geen programma. Alles liep ongeorganiseerd door elkaar.

'Ik had David ten eerste gevraagd, omdat hij een goede vriend is', zegt Hirokazu later. 'Maar ten tweede ook omdat een Japanner gelijk zou denken: o jee, nu is me iets zeer belangrijks gevraagd.'

Dit kan vergaande consequenties hebben, want Japanners zijn over het geheel genomen perfectionisten. Niet voor niets heeft dit land zo'n verfijnde keuken voortgebracht en de totale wereldmarkt van precisieapparaten als fotocamera's veroverd. Daarachter zit, overdreven generaliserend gesproken, een volksaard die tot op het neurotische af perfectionistisch kan zijn. Dus als iemand gevraagd wordt om ceremoniemeester te zijn, dan zal hij zich het vuur uit de sloffen lopen om een perfect feest te organiseren. 'Perfect' in de zin dat niets aan het toeval wordt overgelaten, dat elke minuut wordt gevuld, dat niemand later kan klagen dat hij is gepasseerd, ofwel dat iedereen die maar enigszins een rol heeft gespeeld in het leven van het gelukkige paar - van de onderwijzer op de lagere school tot de afdelingschef op het werk - de kans krijgt een slaapverwekkende toespraak te houden.

Zo'n perfecte organisatie laat weinig ruimte voor de spontane vrolijkheid die Noriko en Hirokazu wilden. De makkelijkste manier om zich daar wel van te verzekeren, was de gezellige New-Yorker David als ceremoniemeester aan te stellen. En, was het een succes? Noriko: 'Ja. Na afloop zeiden ook onze ouders dat ze het een vrolijk feest hadden gevonden.' M

Hans van der Lugt is correspondent van NRC Handelsblad in Tokio

    • Hans van der Lugt