Israël krijgt een rechtse regering

De Israëlische premier Ariel Sharon is erin geslaagd een regering met een sterke rechtse signatuur te vormen, zonder de Arbeidspartij en de fundamentalistische Shas-partij.

Vannacht werden de onderhandelingen tussen zijn Likudpartij en Shinui (verandering) met succes bekroond nadat eerder de NRP, de Nationale Religieuze Partij, zich bereid had verklaard tot de nieuwe regering toe te treden. Leiders van de NRP hebben tijdens het coalitieoverleg vastgehouden aan hun principiële verzet tegen de stichting van een Palestijnse staat. De nieuwe regering steunt voorlopig op 61 van de 120 stemmen in de Knesset, het parlement. Sharon stelt pogingen in het werk ook de extreem-rechtse Nationale Eenheidspartij, met zeven stemmen in het parlement, in zijn coalitie te loodsen.

Topambtenaren op het ministerie van Buitenlandse Zaken zijn volgens een citaat in Yediot Ahronot van vandaag van oordeel dat deze rechtse regering Israël naar een ,,ramp'' zal leiden. Alleen een regering van nationale eenheid, met de Arbeidspartij erin, kan volgens deze krant Israël behoeden voor politieke en economische sancties. De top van Buitenlandse Zaken voorziet vooral grote moeilijkheden met de EU over de Palestijnse kwestie omdat Sharon in Europa verantwoordelijk wordt geacht voor de oorlog tegen de Palestijnen en de nederzettingenpolitiek.

Het afgelopen weekeinde bleek dat de onderhandelingen tussen Likud en de socialisten van Amram Mitzna op de Palestijnse kwestie zijn vastgelopen. De vorming van een regering van nationale eenheid kort voor het uitbreken van een oorlog tegen Irak is daardoor van de baan. Mitzna eiste tijdens overleg met Sharon dat de te vormen regering zich zou verplichten in te stemmen met de stichting van een onafhankelijke Palestijnse staat, ontruiming van nederzettingen en de snelle afbouw van een veiligheidshek tussen Israël en de bezette Westelijke Jordaanoever. Toen Mitzna deze eisen formuleerde en van Sharon eiste dat hij er zijn handtekening onder zou zetten keek Sharon naar buiten en begon over de regen en het uitzicht te spreken.

Sharon verlangde dat Mitzna hem op zijn woord zou geloven. Had hij niet, zelfs voor het centrale comité van Likud en in het parlement, zich uitgesproken achter de `routekaart' te staan die de Amerikaanse president George Bush heeft opgesteld voor de stichting van een Palestijnse staat? Bovendien kondigde Sharon aan dat hij in het regeringsprogramma zijn `rede van Herzliya' zal opnemen waarin hij zich uitsprak voor een Palestijnse staat met tijdelijke grenzen met uitzicht op een definitieve vredesregeling.

Een woordvoerder van Shinui zei vanmorgen dat de nieuwe regering alle eerdere akkoorden honoreert, inclusief het akkoord van Oslo, en zal aansturen op een vredesregeling met de Palestijnen. Mitzna heeft echter weinig op met beloften van Sharon. Dat gebrek op wantrouwen tussen beide leiders is terug te brengen op de Libanese oorlog. Mitzna, toen commandant van een tankdivisie, trok zijn uniform uit uit protest tegen het besluit van Sharon, minister van Defensie in die dagen, de Libanese hoofdstad Beiroet onder vuur te nemen.

In de nieuwe regering zal reserve-generaal Effi Eitam van de NRP minister van Bouwnijverheid worden. Een duidelijker teken dat de nederzettingenpolitiek op volle kracht zal doorgaan en geen nederzetting zal worden ontmanteld is er niet. Eitam staat op de ondeelbaarheid van het bijbelse `Eretz-Israël', het land van Israël. Ook sluit hij uitzetting van de Palestijnen niet uit. De NRP zit in de regering in een sterke positie. Zonder haar heeft Sharon geen meerderheid.