Israël lanceert offensief tegen Hamas

Bij een van de grootste Israëlische militaire acties in de Gazastrook tegen de militaire infrastructuur van Hamas sedert het uitbreken van de intifada in september 2000 zijn vannacht elf Palestijnen gedood en 20 gewond.

Gesteund door helikopters trokken vanuit drie richtingen 40 Israëlische tanks en bulldozers een wijk van de stad Gaza binnen die bekendstaat als een bolwerk van de moslim-extremistische organisatie Hamas. Volgens Israëlische militaire kringen boden de Palestijnen flinke tegenstand en werden antitankgranaten en explosieven tegen de aanvallende Israëlische troepen ingezet. Een zelfmoordenaar van Hamas liet zich tussen de tanks ontploffen. De Israëlische troepen vernietigden in de wijk Shajaiyeh werkplaatsen waar Hamas wapens, onder andere kleine raketten en mortieren, maakte. Israël maakt geen melding van slachtoffers.

Vannacht is Israël een grootscheepse huiszoekingsactie in de kasba van de stad Nablus op de Westelijke Jordaanoever begonnen. De Israëlische troepen hebben het in het bijzonder gemunt op strijders van Hamas. Volgens de eerste berichten zijn daarbij twee Palestijnen gedood.

Het opblazen van een Israëlische tank in Gaza, waarbij zaterdag vier Israëlische soldaten werden gedood, is de aanleiding tot de campagne tegen Hamas. Hamas-woordvoerders in Gaza namen de verantwoordelijkheid voor deze aanval op zich.

Het offensief tegen Hamas ontwikkelt zich tegen de achtergrond van de weigering van Hamas een door Egypte voorgesteld bestand van een jaar te aanvaarden en contacten tussen premier Ariel Sharon en in Jeruzalem als gematigd gekenmerkte Palestijnen. Om een brug te slaan naar de Arbeidspartij voor het vormen van een regering van nationale eenheid laat kabinetsformateur Sharon gematigde standpunten inzake een oplossing van het Palestijnse vraagstuk uitlekken, zoals bereidheid tot ontmanteling van nederzettingen en aanvaarding van een leefbare Palestijnse staat. Deze tactiek is ook bedoeld om politieke rust te brengen aan het Israëlisch-Palestijnse front met het oog op de mogelijke Amerikaanse oorlog tegen Irak. Vandaag zouden ook in Washington onderhandelingen tussen de VS en Israël kunnen worden afgesloten over grote Amerikaanse financiële steun aan Israël als hulpmiddel om de noodlijdende Israëlische economie een groei-injectie te geven.

De Palestijnse minister van Financiën, Salam Fayad, is de `geheime' contactman van Sharon. Israël en de VS zouden het toejuichen indien de geïsoleerde Palestijnse leider Yasser Arafat deze Amerikaanse Palestijn tot premier zou benoemen als uitvloeisel van de hervormingen die de EU, de VS en Israël in het Palestijnse zelfbestuur eisen. Arafat heeft vorige week gezegd de benoeming van een premier te zullen aanvaarden, zonder een datum te noemen en afhankelijk van goedkeuring door het centrale comité van de PLO. Fayad heeft gisteren in Londen gezegd geen kandidaat voor het Palestijnse premierschap te zijn. Hij heeft geen rol gespeeld in de Palestijnse vrijheidsstrijd. Fayads positie in de Palestijnse regering steunt onder andere op Israëls besluit bevroren Palestijnse belastinggelden aan het door hem geleide ministerie van Financiën over te maken. Fayad, met een lange ervaring in de Wereldbank, wordt in Jeruzalem niet corrupt geacht en wordt er niet voor aangezien deze gelden – in totaal tientallen miljoenen euro's – door te sluizen naar Palestijnse terreurorganisaties.

    • Salomon Bouman