Voorkeur Beeldende Kunst

De Friese Nassau's

Dat de Nassaus van nu diepe Friese wortels hebben is weinig bekend. Maar de net afgeronde inventaris van het 60 strekkende meters omvattende Friese Nassau-archief brengt daar verandering in. En via de lezenswaardige publicatie Nassau - uit de schaduw van Oranje en de dubbeltentoonstelling in het Princessehof en het Fries Museum kan ook het grote publiek zijn vaderlandse geschiedenis bijspijkeren. Aan de hand van stukken uit eigen collectie en bruiklenen uit Koninklijk bezit wordt de weg gewezen langs een eindeloze rij Willems, Frederikken en Mauritsen. In het Fries Museum wordt de vroegste periode belicht. Onder de toepasselijke titel Wapenbroeders en rivalen wordt verhaald over de relatie tussen de dominante Oranjes uit Holland en hun minder adelijke achterneven uit Friesland. Ze trokken samen ten strijd tegen de Spanjaarden, maar waren ook rivalen. De met brokaat afgezette en van imposante lakzegels voorziene huwelijkscontracten illustreren hoe verweven de twee families zijn geraakt over de eeuwen. Uiteindelijk ging de Oranje-tak ten onder aan kinderloosheid, ongelukken en ziekte. Als Willem IV in de achttiende eeuw stadhouder van alle gewesten wordt is de opgaande lijn voor de Friesen ingezet. Het Nassau-geslacht, van oorsprong kleine Duitse adel, klimt op tot het hoogste sociale niveau en bereikt in 1815 met de kroning van Willem VI tot koning Willem I de absolute top. Dat succesverhaal wordt in het Princessehof op aandoenlijk persoonlijke wijze verteld; de tentoonstelling hier heet Erfgenamen en Koningen.

De Friese Nassaus t/m 10 juni in het Fries Museum, Turfmarkt 11 en het Princessehof, Grote Kerkstraat 11, Leeuwarden. Di-zo 11-17u.

André Kertész

Het is een speelse wereld die fotograaf André Kertész (1894-1985) tevoorschijn tovert en pornografie is wel het laatste waaraan je denkt bij het zien van Distortions, 200 foto's van vrouwelijke naakten, waarvan er 50 getoond worden in de Kunsthal. Gefotografeerd met behulp van lachspiegels hangen billen als een koninklijke sleep over een stoel, elders landt een gezicht met pinokkio-neus op een been als een landingsbaan. Ondanks hun intimiteit heerst er nergens iets broeierigs.

André Kertész: Distortions t/m 4 mei in Kunsthal, Westzeedijk 341, Rotterdam. Di t/m za 10-17u, zo 11-17u.

Ronald Zuurmond

Op de expositie van Ronald Zuurmond (38) met zijn recente schilderijen in het Fries Museum in Leeuwarden hangen voornamelijk stillevens. In die schilderijen is vaak een bijna landschappelijke ruimte te ontwaren, maar in die ruimte `drijven', zoals hij het zelf noemt, nu allerlei voorwerpen; niksige dingen en groeisels zoals twee sinaasappels in een fruitmandje van staaldraad of de bladeren en kronkelende luchtwortels van een vingerplant.

All about nothing, recente schilderijen van Ronald Zuurmond t/m 9 mrt in het Fries Museum, Turfmarkt 11, Leeuwarden. Di t/m zo 11-17u.

Fiona Tan

Fiona Tan (Indonesië, 1966) is de afgelopen jaren uitgegroeid tot een internationaal gerespecteerd video- en filmmaker. De Pont in Tilburg toont nu een overzicht van haar werk van de laatste vijf jaar.

De vroegste films vallen vooral op door de melancholie die ze uitstralen. Die wordt veroorzaakt doordat Tan `found footage' gebruikt, oude stukken film die ze opduikt uit archieven. De laatste jaren is het werk van Tan actueler geworden en directer.

Fiona Tan: Akte 1, Film en videowerken t/m 11 mei in De Pont, Wilhelminapark 1, Tilburg. Di t/m zo 11-17u.

En verder

Deftige dames, hoge heren; drie eeuwen Gelderse portretkunst 1550-1850 t/m 23 maart in Museum Het Valkhof, Kelfkensbos 59, Nijmegen. Di t/m vr 10-17u, za en zo 12-17u; Mondriaan: op weg naar abstractie t/m 20 april en Poppen, maskers en zelfportretten:

Wouter van Riessen t/m 16 maart in het Haags Gemeentemuseum, Stadhouderslaan 41, Den Haag. Di t/m zo 11-17u;

Edgar Fernhout, neo-realist t/m 9 maart en Ali Goubitz t/m 23 febr in Museum voor Moderne Kunst Arnhem, Utrechtseweg 87, Arnhem. Di t/m vr 10-17u, za en zo 11-17u.