VS: Irak mogelijk twee jaar bezet, veel onduidelijk

Amerikaanse regeringsfunctionarissen hebben gisteren gesproken van een militaire bezetting van Irak gedurende twee jaar of mogelijk zelfs langer na een eventuele aanval op het regime van Saddam Hussein. Tegenover de Senaatscommissie voor Buitenlandse Betrekkingen zeiden onderminister van Defensie voor Politiek Douglas Feith en onderminister van Buitenlandse Zaken voor Politieke Aangelegenheden Marc Grossman dat dat het nog onduidelijk is hoe een overgang naar een democratisch regime in Bagdad zich zal voltrekken. In eerste instantie zullen militaire en civiele bestuurders rapporteren aan generaal Tommy Franks, commandant van de Amerikaanse strijdkrachten in het Midden-Oosten, zeiden zij.

De hoorzitting was door de Senaatscommissie georganiseerd om kennis te nemen van de regeringsplannen voor de toekomst van Irak. Sommige senatoren reageerden zeer kritisch. De Democratische senator Biden zei dat het Amerikaanse volk ,,geen notie heeft van wat we op het punt staan te ondernemen''.

Op dringende vragen van senatoren hoe lang een militaire bezetting gaat duren totdat de Iraakse burgers het bewind over hun land kunnen overnemen, zei Grossman dat hij dit op ,,twee jaar'' schatte. Maar Grossman en Feith zeiden dat voorspellingen van de duur van een Amerikaanse aanwezigheid of de kosten daarvan onmogelijk zijn omdat niet duidelijk is hoe lang een oorlog duurt en hoeveel schade die aanricht.

Feith en Grossman onderstreepten dat de VS Irak willen bevrijden en niet bezetten en het land en zijn olie zo spoedig mogelijk aan de Irakezen overdragen. Washington wil verzekeren dat Irakezen binnen en buiten het land samenwerken om een regering samen te stellen die de verschillende etnische en religieuze groepen vertegenwoordigt. Voorts houdt de Amerikaanse regering vast aan de handhaving van Iraks territoriale integriteit.

Maar de twee onderministers zeiden dat ze niet wisten hoe de VS de Iraakse olie-industrie gaan organiseren, wie de kosten van wederopbouw gaat dragen als bij een Amerikaanse aanval olieinstallaties worden beschadigd, of hoe zij precies een democratisch bewind in Bagdad gaan vestigen. ,,Hoe deze overgang zal plaats hebben is misschien op dit moment ondoorzichtig'', zei Grossman. ,,Hopelijk zullen er mensen zijn die zich melden en willen deelnemen aan de regering.'' Feith voegde eraan toe dat er ,,enorme onzekerheden'' zijn. ,,Het meest dat dat je kunt doen met plannen, is concepten ontwikkelen. Dat is ons probleem.''

Wel bracht Grossman een slag toe aan de aspiraties van de Iraakse oppositie-in-ballingschap, die Saddam Hussein meteen wil opvolgen. Hij zei dat deze oppositie ,,geen substituut is voor wat alle Irakezen zullen moeten doen om te werken naar democratie in hun land''. En ,,terwijl we luisteren naar wat de Irakezen ons vertellen, zal de Amerikaanse regering haar besluiten nemen gebaseerd op wat in het nationaal belang van de VS is'', zei hij.