72 sollicitanten voor één baantje

De werkloosheid schiet omhoog. In januari regi- streerde het Centrum voor Werk en Inkomen drie keer zo veel werkzoekenden als in december. `Het is weer net als in jaren tachtig, toen was het bij het arbeidsbureau ook zo druk.'

Na de aanslagen van 11 september 2001 ontstond er zo'n vervelende sfeer in de toerismebranche dat Sandra van Heemst (31 jaar) haar baan bij een reisbureau opgaf. Na maanden zelf te hebben gereisd, ging ze vorig jaar werken als receptioniste, maar haar tijdelijke contract is deze maand verlopen en niet verlengd. ,,Ik ben al vanaf december aan het zoeken naar een baan. Ik dacht dat het weer makkelijk zou zijn werk te vinden, maar dat is erg tegengevallen'', vertelt ze.

Van Heemst heeft zich daarom gemeld bij het Centrum voor Werk en Inkomen (CWI), het voormalige arbeidsbureau dat mensen helpt met het vinden van een baan en het aanvragen van een uitkering. In de CWI-vestiging in Amsterdam-Oost is zij niet de enige. Het is druk op de `beursvloer', de benaming van de CWI-medewerkers voor de grote, lichte wachtruimte waar beeldschermen toegang geven tot een databank vol vacatures. Mensen zoeken met een computer naar een baan op de CWI-website, schrijven met een tekstverwerker een cv, dwalen tussen de standaarden met vacatures of wachten aan een tafel op een gesprek met een CWI-medwerker.

,,Jaren is het rustig geweest op het arbeidsbureau, maar sinds kort is het weer heel druk'', zegt Ben Huiser (56), die de hoop op een baan heeft opgegeven. ,,Laatst heb ik in Amstelveen gesolliciteerd voor werk bij de plantsoenendienst. Tweeënzeventig sollicitanten! Tweeënzeventig mensen om een beetje in de grond te spitten.''

Huiser is een veteraan, die zijn hele leven van baantje naar baantje is gegaan, totdat hij in 1997 voorgoed werkloos raakte. ,,Het is nu weer net als met die massawerkloosheid begin jaren tachtig, toen was het bij het arbeidsbureau ook zo druk.''

De hoogste baas van het CWI, Rens de Groot, sloeg afgelopen weekeinde alarm over het aantal werklozen in Nederland, dat alleen in januari al met 29.000 is toegenomen. Het CWI in Amsterdam-Oost heeft het zo druk dat de 45 medewerkers niet verder komen dan werklozen registreren. ,,Om vacatures te zoeken heb ik zeker nog vijf, zes mensen extra nodig'', zegt vestigingsdirecteur Fred Nagtegaal van het CWI-kantoor dat zowel yuppen van het KNSM-eiland als allochtonen uit de Indische Buurt als klant heeft. ,,De eerste mensen hebben we zien komen uit de ICT-sector, vervolgens uit de zakelijke en financiële dienstverlening. Veel banen als marketing- of salesmanager gaan nu verloren.''

Steven de Groot (26) is afkomstig uit de ICT-sector, om precies te zijn van de wankelende automatiseringsreus Getronics, waar hij als accountmanager contacten met klanten onderhield. ,,Drie maanden geleden ben ik er met vierhonderd anderen uitgevlogen'', vertelt De Groot. Zijn pc moest hij bij zijn ontslag inleveren en daarom zit hij nu twee tot drie keer per week aan het beeldscherm bij het CWI-Oost, waar hij geldt als vaste klant. ,,Ik heb veel concurrentie, bijvoorbeeld van meer ervaren mensen die bereid zijn veel geld in te leveren. De bedrijven hebben het voor het uitzoeken, het is een werkgeversmarkt geworden'', zegt De Groot vanachter zijn beeldscherm.

De Groot is nu nog kritisch bij zijn zoektocht. ,,Ik kijk toch vooral naar commerciële functies en ik ga ervan uit dat ik binnen een maand iets heb.

Pas als ik in april nog niets heb gevonden, ga ik veel breder kijken.'' Mensen zullen wel moeten, zegt directeur Nagtegaal: ,,Laatst hebben we een werkloze ICT'er die daarvoor in de verzekeringssector had gewerkt tegen een lager salaris kunnen plaatsen bij een verzekeraar.''

Het CWI moet mensen daarbij wel vaak wijzen op het feit dat ze niet veel keus meer hebben. Dat merkt ook Sandra van Heemst, die aan tafel zit bij een medewerker, die haar eerste, korte inschrijving regelt. Van Heemst: ,,Ik zoek nu toch meer iets administratiefs.'' Medewerker: ,,Je laatste baan was receptioniste, dan moet je daar eerst iets in zoeken.'' Van Heemst: ,,Mag ik niets anders?'' Medewerker: ,,Jawel, hoe breder je zoekt, hoe beter, maar je moet ook zoeken als receptioniste.''

Banen in de thuiszorg zijn er nog genoeg, net als banen aan de lopende band. Een jongen van negentien toetst in dat hij productiewerk zoekt en ziet 97 vacatures opflitsen. Maar als je alleen lagere school hebt, zoals schoonmaker Wynston de Vries (32), is zelfs productie- of magazijnwerk veelal onbereikbaar. Een baan in een magazijn? Heftruckdiploma gevraagd. Dat heeft hij niet. Een Chinees restaurant vraagt een afwashulp. ,,Beheersing van Kantonees'' is een pré. Toch maar bellen voor een afspraak. Magazijnbaan bij de landmacht. ,,Wil je uitgezonden worden?'', vraagt de medewerker. Vooruit maar, ook maar bellen.

Velen kunnen, net als De Vries, niet met de computer overweg. Daar heeft Margot Leenders (31) geen last van.

,,Ik moet al mijn codes aanpassen voor deze computer, de vormgeving klopt niet meer'', zegt ze vanachter de tekstverwerker. Leenders werkte in de `belevenis-economie', zoals ze dat noemt. Ze organiseerde evenementen voor bedrijven. Nu hoopt ze op een baan als publiciteitsmedewerker in de culturele sector, waar ze eerder al werkte. ,,Niet makkelijk'', erkent ze, ,,maar je moet in je leven doelen stellen en daarvoor gaan.''

Op verzoek van betrokkenen zijn de namen van de werkzoekenden gefingeerd.