Zestien rechters Internationaal Strafhof gekozen

Tijdens zeer moeizame verkiezingen zijn gisteren in New York weer vijf rechters gekozen van het Internationaal Strafhof. Deze week zijn zestien van de in totaal 18 rechters van het International Criminal Court (ICC), dat in Den Haag zetelt, gekozen. Aan de stemming, die vanochtend zou worden afgerond, deden 85 landen mee.

Sinds 1 juli 2002 bestaat het Internationaal Strafhof officieel, nadat zestig landen het oprichtingsverdrag (het statuut van Rome uit 1998) hadden geratificeerd. Sinds die tijd zijn er 28 ratificaties bijgekomen. Het ICC heeft rechtsmacht over vier misdrijven: genocide, misdrijven tegen de menselijkheid, oorlogsmisdrijven en agressie. De misdrijven die onder de rechtsmacht van het hof vallen moeten in beginsel eerst door de staten worden berecht. Het ICC is geen substituut voor de nationale rechtbank. Het strafhof behandelt alleen een zaak als nationale staten `niet bereid' of `niet in staat' zijn deze te vervolgen. Zo'n beslissing wordt door het ICC zelf genomen.

De verkiezingsprocedure voor de rechters en de aanklager is een gevoelig thema. Tussen de kiesgroepen van de VN is argwaan ontstaan door eerdere benoemingen bij het Joegoslavië- en het Rwanda-tribunaal. De arme landen vinden dat de rijke landen een buitenproportioneel aantal zetels bezetten. Een zorgvuldige verkiezingsprocedure moet dit voor het Internationaal Strafhof voorkomen.

Na de eerste stemming, afgelopen dinsdag, kreeg de Ierse Maureen Harding Clark – nog werkzaam als rechter bij het Joegoslavië-tribunaal – de meeste stemmen. Van de zeven benoemde rechters waren zes vrouw; daarmee was direct al aan de eis voldaan dat zes van de achtien rechters vrouw moeten zijn.

De rechters worden in principe benoemd voor een periode van negen jaar. Alleen tijdens de eerste verkiezingen wordt een derde deel van het totaal aantal rechters voor drie jaar gekozen, een ander derde deel voor zes jaar en een derde deel voor negen jaar. De rechters worden in maart beëdigd door koningin Beatrix. De hoofdaanklager van het strafhof zou deze week ook worden gekozen, maar die procedure is twee maanden uitgesteld omdat er nog geen geschikte kandidaat is gevonden die op brede steun kan rekenen van de verdragspartijen. Voor de functie van rechter hadden zich 43 kandidaten gemeld, onder wie de president van het Rwanda-Tribunaal, de Zuid-Afrikaan Navanethem Pillay.

De gekozen rechters zijn:

René Blatman (Bolivia),

Maureen Harding Clark (Ierland),

Fatoumata Dembele Diarra (Mali),Adrian Fulford (Groot-Brittannië),Karl Hudson-Phillips (Trinidad en Tobago),

Hans-Peter Kaul (Duitsland),

Philippe Kirsch (Canada),

Erkki Kourula (Finland),

Akua Kuenyehia (Ghana),

Elizabeth Odio Benito (Costa Rica),

Gheorghios Pikis (Cyprus),

Navanethem Pillay (Z-Afrika)

Mauro Politi (Italië)

Sang-hyan Song (Zuid-Korea),

Sylvia H. de Figueiredo Steiner (Brazilië),

Anita Usacka (Letland)

internet: www.iccnow.org