Powell presenteert belastende feiten

De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Powell heeft in de Veiligheidsraad met satellietfoto's, opnamen van onderschepte gesprekken en ooggetuigenverklaringen uitgelegd waarom de VS menen dat Irak moet worden ontwapend.

In de Amerikaanse publieke opinie lijkt de toespraak het gewenste effect te hebben gesorteerd. Mediacommentaren waren goeddeels positief. De meeste tot nu toe sceptische Democraten in het Congres hebben gezegd dat zij ervan overtuigd zijn geraakt dat inspecties niet kunnen slagen. Alleen de leider van de Democraten in het Huis van Afgevaardigden, Nancy Pelosi, vraagt om betere bewijzen.

Direct na Powells presentatie van tachtig minuten maakten de vertegenwoordigers van China en Rusland, twee permanente leden van de Raad met vetorecht, duidelijk dat zij voortzetting van de inspecties wensen. Frankrijk, ook met vetorecht, en tijdelijk Raadsvoorzitter Duitsland, pleitten voor meer intensieve inspecties. Het vijfde permanente Veiligheidsraadlid, Groot-Brittannië, steunt de Amerikaanse positie. Tien Oost-Europese landen publiceerden een brief waarin zij vaststellen dat Irak een gevaar vormt, net als de veelbesproken brief van acht West-Europese leiders vorige week.

De Franse minister van Buitenlandse Zaken, Dominique de Villepin, drong er vandaag via de Franse radio bij Irak op aan dat Irak snel reageert op de beschuldiging van Powell dat het beschikt over massavernietigingswapens. ,,Er bestaat een Iraaks risico en we wachten op een duidelijk antwoord van Irak'', aldus De Villepin. Buitenlandcoördinator Javier Solana van de Europese Unie omschreef de door Powell aangedragen informatie vanmorgen in Belgrado als ,,erg solide''. Hij zei dat het duidelijk is dat het regime in Irak niet samenwerkt met de wapeninspecteurs.

Irak zelf sprak van ,,oude Amerikaanse leugens''. De Iraakse VN-ambassadeur Mohammed Al-Douri zei na afloop van Powells betoog dat ,,geen nieuwe informatie is verstrekt, slechts geluidsopnamen waarvan niet kan worden vastgesteld of ze echt zijn''. En ook Amir al-Saadi, wapenadviseur van president Saddam Hussein, keurde de Amerikaanse presentatie af. ,,Wat we te zien kregen was bedoeld om een oorlog te rechtvaardigen in de ogen van het grote, slecht geïnformeerde publiek.'' Terwijl Colin Powell zijn redevoering hield vertoonde de Iraakse televisie een vraaggesprek met Saddam Hussein van een dag eerder. De toespraak werd in Bagdad live vertoond voor een gezelschap ambtenaren en met het regime bevriende gasten uit de rest van de wereld.

Powell hield de Veiligheidsraad voor dat hij nu ,,onweerlegbaar en onomstotelijk'' had aangetoond dat Saddam Hussein massavernietigingswapens bezit, verwerft en verbergt. Daarmee schendt de Iraakse leider de verplichtingen opgelegd door de Raad. ,,Dit is onderdeel van een ontduikingspolitiek die al twaalf jaar gaande is en wordt bepaald op het hoogste niveau van het Iraakse regime.''

De Amerikaanse minister liet een onderschept gesprek horen tussen twee Irakezen die kennelijk bezig waren met het zoekmaken van mobiele laboratoria voor verboden chemische wapens, vóór de aankomst van de internationale inspecteurs. De VS menen dat Irak achttien van die vrachtwagens bezit. Een generaal gaf een kolonel opdracht de term `zenuwgas' uit een document te schrappen.

Volgens Powell schendt Irak resolutie 1441 temeer doordat het niet ontwapent, én de inspecteurs om de tuin leidt. Bovendien wees Powell de Raad op ,,een zo mogelijk nog veel griezeliger dwarsverbinding tussen Irak en het Al-Qaeda-netwerk''. De minister doelde op een groep onder leiding van Abu Musab al-Zarqawi, die in Koerdisch Irak een trainingskamp voor het gebruik van gif en explosieven zou hebben. [Vervolg VEILIGHEIDSRAAD: pagina 5]

VEILIGHEIDSRAAD

'Wij schreven resolutie 1441 om bereiken vrede'

[Vervolg van pagina 1] Saddam Hussein zou het kamp, dat in het noordoosten van Irak buiten zijn directe invloedssfeer ligt, mede besturen. Zarqawi's netwerk heeft ook in diverse Europese landen aanslagen voorbereid. In Groot-Brittannië werden afgelopen maand verscheidene cellen ontmanteld.

Colin Powell, die zijn toespraak besloot met de getuigenis van een nu gevangen Al-Qaeda-voorman, zei dat Irak vanaf december 2000 technische en trainingshulp heeft gegeven aan Al-Qaeda. Al met al was het meer dan genoeg bewijs om vast te stellen dat Saddam Hussein de mensenrechten schendt en handelt met uiterste minachting voor de Veiligheidsraad. ,,Hoe veel langer accepteren wij dat nog?''

De Amerikaanse bewindsman concludeerde dat de leden van de Veiligheidsraad de verplichting hebben tegenover hun burgers én tegenover de raad om ervoor te zorgen dat de resoluties van de raad worden nageleefd. ,,Wij schreven resolutie 1441 niet om oorlog te zoeken. Wij schreven resolutie 1441 om vrede te bereiken. Wij schreven resolutie 1441 om Irak een laatste kans te geven. Irak heeft tot dusver die laatste kans niet gegrepen. Wij moeten niet terugdeinzen voor wat ons wacht. Wij moeten onze plicht en onze verantwoordelijkheid tegenover de burgers van de landen die hier zijn vertegenwoordigd niet verzaken.''