Saneren is prima, maar de banken houden de regie

Getronics ligt aan het infuus van de banken. Die beslissen. Dat betekent dat ABN Amro en ING bij de sanering van Getronics relatief op rozen zitten.

Voor de meeste topmanagers is het een unieke ervaring. Maar voor de bank is het bijna routine: hoe rooien wij het volgende probleemkrediet?

De deur van de behandelkamer zwaait open: daar ligt Getronics, een beurslieveling van de jaren tachtig en negentig, maar nu aan het financiële infuus van de banken.

Jarenlang was het een beetje duimen draaien in de ziekenboeg van het bedrijfsleven, waar de banken hun probleemkredieten oplappen. Of doorsturen naar het sterfhuis. Maar nu de economie inzakt en de rekeningen van fatale buitenlandse miljardenovernames worden gepresenteerd, hebben de financiële specialisten hun handen vol. Maatwerk aan de lopende band.

Banken hebben gespecialiseerde afdelingen die hun verliezen bij probleembedrijven en probleemkredieten moeten beperken. Voor elke manager die het overkomt is het een schok: van gewaardeerde klant tot lijdend voorwerp.

De bankmannen (m/v) zijn gewend de regie te voeren. De managers van het betrokken bedrijf, of hun opvolgers, voeren formeel de financiële reorganisatie uit. Willen de banken KPN alleen krediet geven als een nieuwe topman wordt benoemd? Dan benoemen de commissarissen een nieuwe CEO.

Een bedrijf dat overeind blijft, is de beste garantie dat de bank haar geld terugkrijgt. Vandaar het oplappen. De bank wil haar geld terug omdat zij op haar beurt spaarders heeft die erop vertrouwen dat zij hún geld terugkrijgen. Met rente.

Gaat de onderneming op de fles, dan is de bank doorgaans meer geld kwijt dan bij een schuldsanering. Hoe groter de onderneming, hoe meer krediet op het spel staat. Bij grote klanten als KPN, UPC en Laurus, waar de kredieten opliepen tot een miljard euro of meer, hebben de banken de afgelopen anderhalf jaar tijdig een geslaagde schuldsanering kunnen organiseren.

Bij de technologiebedrijven LCI, Toolex en Landis mislukten schuldoperaties of begonnen de banken er niet eens aan. Dan blijven zij met stroppen zitten. Soms van tientallen miljoenen euro.

Vorige week mislukte de eerste poging tot schuldsanering bij Getronics. Driekwart van de obligatiebeleggers weigerde hun leningen aan het bedrijf om te zetten in een combinatie van nieuwe aandelen, geld en nieuwe schulden van Getronics. Dezer dagen komt de onderneming met een nieuw plan.

Terwijl obligatiebeleggers en aandeelhouders pijn lijden doordat hun effecten in waarde is gekelderd, zitten de banken, waaronder ABN Amro en ING, relatief op rozen. Zij hebben samen met twee Britse banken 200 miljoen euro aan Getronics geleend, maar daarvan mag het bedrijf voor de financiering van zijn reguliere bedrijfsactiviteiten ,,maar'' 125 miljoen euro opnemen.

Bovendien hebben de banken bezittingen van Getronics in onderpand gekregen, dat zijn zekerheden voor het geval de onderneming de kredieten niet aflost. Dan kunnen de banken deze bezittingen te gelde maken.

In ruil voor hun kredieten kunnen banken in situaties als bij Getronics hun eisen stellen. En dat doen zij ook. Bij supermarktketen Laurus bedongen de banken (ABN Amro, ING en Rabobank) bijvoorbeeld een extra rente van 10 procent op een kortlopende lening van 150 miljoen: 15 miljoen. Zij arrangeerden een kapitaalinjectie. Dat leverde miljoenen provisies op.

Ook bij Getronics ontvangen de twee Nederlandse banken hun provisies. Als de schuldsanering volledig slaagt ontvangen ABN Amro en ING ruim 20 miljoen euro. De rentemarge op het krediet dat zij hebben verstrekt is 3 procentpunt, een weerspiegeling van de zwakke positie van de schuldenaar. Op het vorige, veel grotere krediet betaalde Getronics een rente-opslag van een half procentpunt.

Uit de kleine lettertjes van het Getronics' prospectus voor de schuldsanering blijkt dat de banken al rekening hielden met een mislukking van de eerste schuldsanering. Getronics heeft tot 16 juni de tijd voor een nieuw plan.

Deze `zachte' voorwaarden voor harde kredieten zijn langzamerhand gewoonte geworden. Bij Laurus eisten de banken een sterke partner. Vijf maanden later ging het doek open: Casino. De bankkredieten waren gered.