Soms zijn ze van satijn

De puberteit is een ontvankelijke periode voor poëzie. Niet alleen vloeien er veel dichtaders in die jaren, de meeste jongeren lezen bovendien weleens een gedicht. En soms met grote passie zoals gedemonstreerd wordt in de film Dead poets society waarin een charismatische leraar Engels zijn leerlingen het hoofd op hol brengt met poëzie. Andere voorbeelden met een dergelijke strekking zijn lastig te verzinnen, vreemd genoeg, maar nu is er dan van jeugdboekenschrijver Chris Bos Het oog, een liefde, een verhaal over zes dichtende scholieren.

Dankzij dit thema maakt het boek een meer uitgesproken indruk dan Bos' vorige publicatie: Kleine leugens. Het is vooral de sfeer van de poëziebijeenkomsten die je bijblijft. De scholieren hebben – zonder dat er een leraar aan te pas komt – een dichtersclubje opgericht en bespreken wekelijks eigen en andermans werk. Hun inbreng is heel verschillend. Neem Herman, de boomlange intellectueel van het gezelschap (`een wandelende boekenkast') die betogen houdt over `woordkeus, perspectief en zeggingskracht' en in alle eenzaamheid hard zwoegt om grootse gedachten op papier te zetten. Zijn tegenpool is Raaf, een geboren performer die `gewoon' dicht over wat hij ziet op straat ('Katoenen tieten/ soms van satijn/ pronte prammen in de wind').

Minder grijpbaar is Lennart, de ik-figuur. Hij mist de bezetenheid van Herman of Raaf en erg overtuigd van zijn eigen dichterlijke kwaliteiten is hij niet. Niettemin wordt hem gevraagd zich aan te sluiten bij de club nadat zijn gedicht `Verse kwark' in de schoolkrant is gepubliceerd. Daarin doet hij verslag van de eerste ontmoeting met Fiona, bij de zuivel in Albert Heijn waar ze beiden een baantje hebben.

Die ontmoeting die bij hem een soort blikseminslag veroorzaakt, is de opmaat tot een tweede lijn in het boek: de wonderlijke verhouding van Lennart en Fiona (die ook lid is van de club en candlelight-poëzie produceert). Zijn liefde voor haar blijft onbeantwoord. Als hij op een dag de stoute schoenen aantrekt en Fiona zijn gevoelens opbiecht is haar reactie ontnuchterend: `Shit, wat balen, ik bedoel, nou jááá!' Met een gelatenheid die zowel grappig als irritant is aanvaardt hij zijn hopeloze situatie. Hij wordt Fiona's vertrouwenspersoon, terwijl zij de rol van onbereikbare muze vervult.

Chris Bos weet aldus op een handige manier de amoureuze perikelen van adolescenten te verweven met de minder gangbare ervaringen die zij opdoen als dichters. Dichters die optreden in omgebouwde theaterzaaltjes, want ze timmeren aan de weg, doen mee aan een poëzieprijsvraag en worden `ontdekt'. Bos heeft een directe stijl, zonder al te populair te zijn. Met onderkoelde humor schetst hij figuren en gebeurtenissen in een vlot leesbaar verhaal.

Chris Bos: Het oog, een liefde. Leopold, 160 blz. Vanaf 13 jaar. €12,95

    • Noor Hellmann