`Dood Agnelli vrucht van een nieuw begin'

De begrafenis van Agnelli liep gisteren uit op een huldebetoon van heel Italië. Vlak voor zijn dood zei de Fiat-baas nog er op te vertrouwen dat zijn in moeilijkheden verkerende bedrijf zal overleven.

Van hoog tot laag heeft Italië gisteren de laatste eer bewezen aan een vorst die voor hen geen kroon behoefde: Fiat-baas Giovanni Agnelli. Honderdduizend Italianen, president Ciampi, premier Berlusconi, de voorzitters van senaat en huis van afgevaardigden, topindustriëlen, bankiers, de Franse ex-voetballer Michel Platini, Formule I-coureur Michaël Schumacher namen afscheid van `de advocaat', die vrijdag op

81-jarige leeftijd overleed aan de gevolgen van prostaatkanker.

Het ongelooflijke eerbetoon geeft weer hoe belangrijk deze man volgens veel Italianen voor hun land is geweest. Zowel 's nachts in de vrieskou als overdag schuifelde een onafzienbare rij mensen door het atrium op het Fiatterrein waar hij opgebaard lag. Kranten pakten dit weekeinde op onvoorstelbare wijze uit. La Stampa, de huiskrant van Fiat, kwam vrijdag al met een extra editie. De centrum-linkse Repubblica wijdde zaterdag de eerste 27 pagina's aan de senator voor het leven. De centrum-rechtse krant Corriere della Sera volstond met 25 pagina's.

Alles werd uitgebeend in die oneindige stroom informatie: zijn laatste nacht, de familie bij het sterfbed, de angst van de arbeiders nu de Agnelli die het meest van Fiat hield is overleden. Agnelli en zijn liefde voor zijn Juventus, Agnelli en zijn buitenlandse relaties met de Kennedy`s, Gorbatsjov en de Libische leider Gaddafi. Agnelli als dandy, die vrouwen het hoofd op hol bracht en die over huwelijkse trouw zei: ,,Ik heb de slechtste trouwe echtgenoten gezien en de beste ontrouwe mannen.''

Maar ook veel bezorgdheid over de crisis waarin Fiat verkeert en de vele ontslagen die dreigen. Bijvoorbeeld in een bijtende spotprent van Ellekappa in La Repubblica: ,,De Agnelli's doen alles in het groot. Als ze dood gaan sturen ze een heel tijdperk naar de sociale dienst.''

Behalve alle redactionele aandacht kregen de genoemde drie kranten ook 1.336 ingestuurde rouwadvertenties te verwerken, met teksten als ,,het was een eer met u te werken'' en ,,Fiat en Italië hebben een van de uitzonderlijkste en belangrijkste figuren uit hun geschiedenis verloren.'' De man die schreef ,,advocaat, ik zal u missen'' leek dit weekend voor de meerderheid van de Italianen te spreken.

Zondagochtend werd Agnelli in een Fiat Ulysses van de Fiatfabrieken naar de dom van Turijn gereden. Langs de weg zes rijen dik een applaudisserende mensenmassa. Buiten de kerk tienduizend mensen die de mis volgden. Een menigte die de wat timide ogende premier Silvio Berlusconi bij aankomst uitfloot en hem toe beet: ,,Ga naar huis.'' Een tegenvaller voor de Italiaanse leider die vervolgens ook nog moest slikken dat kardinaal Poletto vele mensen welkom heette, maar hem vergat.

In zijn preek refereerde Poletto aan de laatste ontmoeting die hij met de Fiatbaas had gehad. Daarin had Agnelli zijn vertrouwen geuit over de toekomst van Fiat. ,,Fiat maakt moeilijke tijden door, maar iedereen moet zich realiseren dat Fiat nu en in de toekomst bij Turijn en Italië hoort'', zo luidde de boodschap. De kardinaal sprak de wens uit dat ,,het verdriet om het verlies van Agnelli de vrucht mag zijn van een nieuw begin.''

Fiat maakte het afgelopen jaar 1,4 miljard euro verlies. Aan de broer van Gianni, Umberto, voorlopig de opdracht het autobedrijf opnieuw te lanceren. Deze weken worden diverse investeringsplannen besproken. Alles in de hoop dat John Elkann, de kleinzoon die is uitverkoren om de familiedynastie en het Fiatimperium op termijn te gaan leiden, ook daadwerkelijk de opdracht van zijn grootvader Gianni kan gaan uitvoeren.

    • Bas Mesters